Phân tích ngòi bút miêu tả đặc sắc của nhà văn Thạch Lam qua bức tranh phố huyện trong truyện ngắn "Hai đứa trẻ".
Gợi ý:

1. Giới thiệu nhà văn Thạch Lam và truyện ngắn Hai đứa trẻ
2. Phân tích ngồi bút miêu tả đặc sắc của nhà văn Thạch Lam qua bức tranh phố huyện
        a) Bức tranh phố huyện được nhà văn miêu tả theo trình tự thời gian (khi chiều xuống - lúc đêm về - lúc có chuyến tàu đêm khởi hành từ Hà Nội đi qua). Chọn trình tự này là hợp lí bởi với trình tự này, tác giả có thể thể hiện được không khí, nhịp điệu, biến thái của thiên nhiên, ngoại cảnh trong sự hòa hợp với tâm trạng, cảm xúc sâu kín thuộc về thế giới nội tâm của nhân vật chính qua từng thời khắc khác nhau.
      Theo đó, truyện có thể phân thành ba đoạn (ba cảnh):
       - Cảnh phố huyện lúc chiều xuống ("Tiếng trống thu không...").
       - Cảnh phố huyện lúc đêm về ("Trời đã bắt đầu đêm...").
       - Cảnh phố huyện lúc có chuyến tàu đêm đi qua ("Liên cũng trông thấy ngọn lửa xanh biếc...").
     b) Về cách quan sát, miêu tả: Những cảnh ấy dược nhìn, cảm nhận qua con mắt, tâm trạng của hai đứa trả mà tập trung chủ yêu là qua con mắt, tâm trạng của cô bé Liên, một thiếu nữ dịu hiền, nhân hậu, đa cảm. Điều này có một ý nghĩa khá đặc biệt.
     - Làm cho cảnh vật thấm đượm cảm xúc, tâm trạng và trở nên có hồn hơn.
     - Làm cho cảnh vốn đơn điệu, tẻ nhạt vẫn mang cái thi vị và sức sống riêng của nó.
     - Làm cho thế giới như được "lạ hóa" qua cảm giác, cảm tưởng của hai đứa trẻ.
c) Phân tích cụ thể bức tranh phố huyện:
     - Bức tranh phố huyện lúc chiều muộn thật êm ả nhưng thấm đượm một nỗi buồn như chính nỗi buồn trong tâm hồn của cô bé Liên. "Liên ngồi yên lặng bên mấy quả thuốc sơn đen; đôi mắt chị bóng tối ngập đầy dần và cái buồn của buổi chiều quê thấm thía vào trong tâm hồn ngây thơ của chị; Liên không hiểu sao, nhưng chị thấy lòng man mác trước cái giờ khắc của ngày tàn".
     + Viết là " Liên không hiểu sao" nhưng thực ra, Thạch Lam đã đem "cái buồn của buổi chiều quê thấm thía vào tâm hồn" để giải thích cho cái cảm tưởng, cảm giác "thấy lòng buồn man mác trước giờ khắc của ngày tàn" của nhân vật này. Đây là chỗ tinh tế của văn chương Thạch Lam... Mọi hình ảnh đều gợi cảm giác buồn bâng khuâng, man mác.
    + Nhưng điều thú vị hơn là: Trong bức tranh chiều muộn nơi phố huyện hình như có một sự trộn lẫn giữa hai loại chi tiết, hình ảnh - hình ảnh êm đềm thi vị và hình ảnh gợi cái nghèo khó, lam lũ, sa sút. Chẳng hạn: "tiếng trống thu không trên cái chòi của huyện nhỏ; từng tiếng một vang ra để gọi buổi chiều" là thơ mộng, còn "tiếng ếch nhái kêu ra", "tiếng muỗi vo ve" thì hình như đã gợi cái lam lũ; "Chiều, chiều rồi. Một chiều êm ả như ru, văng vẳng tiếng ếch nhái...", hay mùi quen thuộc của đất dai, mùi vị của quê hương thi vị nhưng đến hình ảnh mặt trời tàn, cái chõng nát, phiên chợ vãn, những đứa trẻ con nhà nghèo lom khom nhặt nhạnh các thứ của những người bán hàng để lại trên bãi chợ... thì lại là những chi tiết, hình ảnh gợi cái buồn của buổi chiều quê" thấm thía vào tâm hồn", nhất là một tâm hồn thơ ngây như "hai đứa trẻ" của Thạch Lam. Thật ra, cũng khó mà nói cho rạch ròi nỗi buồn tư cảnh vật thấm vào lòng hay nỗi buồn trong tâm hồn ngây thơ lan tở ra, nhuốm vào cảnh vật; chỉ biết ở đây có một cái gì thật nhịp nhàng, hòa hợp, một nỗi buồn lây vào nhau, nhuốm sang nhau.
   + Trong bức tranh phố huyện lúc đêm về, có một sự hòa trộn đầy dụng ý: ánh sáng trộn vào bóng tối, hay ngược lại bóng tối trộn vào ánh sáng (không gian phố huyện có nhiều quần sáng, nhưng cũng nhiều khoảng tối, đến những hòn đá trên con đường vào làng cũng "mấp mô thêm vì những hòn đá nhỏ một bên sáng, một bên tối"...) mà sao bóng đêm thì vừa mênh mông, hiu quạnh vừa dày đặc (tối hết cả con đường ra sông, con đường vào làng, các ngõ càng thẫm đen hơn nữa, tối đến mức cả tiếng đàn bầu của bác xẩm và tiếng trống cầm canh của phố huyện tưởng chừng cũng không vang lên được). Điều này gợi một nỗi buồn đầy cảm thương, một nhận thức - dù còn rất mơ hồ - về những kiếp sống chìm khuất, lẻ loi, những thân phận như "bị bỏ quên" nơi ga xép phố huyện.
      - Có một sự tương phản rất nổi bật giữa hình ảnh đoàn tàu - chút "thế giới khác" mà chuyến tàu đêm mang qua phố huyện trong chốc lát rồi mang đi - và hình ảnh của sự trở về trạng thái sống lặng lẽ, tối tăm, không thay đổi nơi phố huyện.
       Một bên là "sự hoạt động náo nhiệt cuối cùng của đêm" và một bên là sự im lặng "mênh mông" trong đêm tối, trong giấcf ngủ (và cả trong sự lãng quên?). Chuyến tàu đêm đi qua "sáng rực, vui vẻ và huyên náo", đầy vẻ hấp dẫn nhưng lại mênh mang yên lặng và đầy bóng tối. Điều đó dường như làm cho nỗi buồn lại càng "thấm thía" hơn trong tâm hồn hai đứa trẻ.
      d) Tương ứng với mỗi cảnh là một sắc thái cảm xúc, tâm trạng: buồn man mác, mơ hồ, khó hieru trước bức tranh cuộc sống nghèo của phố huyện nghèo lúc chiều muộn; buồn khắc khoải trong cảnh đợi chờ, mong ước một cái gì tốt đẹp, tươi sang hơn cuộc sống nghèo khổ thường ngày; buồn thấm thía sâu xa về một cuộc sống quẩn quanh, không thể đổi thay và mọi cái tươi sáng, tốt đẹp chỉ là kì vọng xa xôi.
3. Kết luận: Nhà văn đã quan sát, miêu tả một cách tỉ mỉ, tinh tế với nhiều biến thái phong phú, tinh vi. Điều đó đã góp phần làm nổi bật bức tranh đời sống phố huyện nghèo và niềm khai khát một cuộc sống tươi sáng của "hai đứa trẻ".

Thẻ

Lượt xem

1176

Lý thuyết liên quan

Chat chit và chém gió
  • tieuthuthongminh12: bài học em nhận được từ truyện cổ tích Thạch Sanh 10/6/2014 9:40:52 PM
  • tieuthuthongminh12: mai mik kt 45 phút hic... 10/6/2014 9:41:23 PM
  • tieuthuthongminh12: Bài học em nhận được từ truyện cổ tích Thạch Sanh là gì? 10/7/2014 4:26:58 PM
  • misschpro: chào mn 10/7/2014 6:41:07 PM
  • uyenbabykute99: cho hỏi mí bợn ở đâu zợ batting_eyelashes 10/7/2014 7:19:57 PM
  • kunbell3: rolling_on_the_floor 10/7/2014 7:32:11 PM
  • mr.betran.qn: fifia 10/9/2014 8:08:29 PM
  • duongvanpro99: xjn chao 10/9/2014 8:51:26 PM
  • duongvanpro99: hee_hee 10/9/2014 8:52:08 PM
  • duongvanpro99: t choj fifa nay 10/9/2014 8:55:26 PM
  • choconcpqn: chán quá!!có mem nào 99 lm quen cái đê rolling_on_the_floor 10/10/2014 9:09:55 PM
  • kieungan_99: 99 đây happy 10/10/2014 9:15:09 PM
  • kieungan_99: smug 10/10/2014 9:16:34 PM
  • tieuthuhoangtoc19: ^^ chào nhé, mình sinh năm 1999, đang học nên không nói chuyện với mọi người đc, dù sao cũng chúc 1 buổi tối vui vẻ nha mọi người, ^^ 10/10/2014 10:20:40 PM
  • tieuthuhoangtoc19: ối da, tin nhắn mình dài nhất sao? hahaha 10/10/2014 10:21:03 PM
  • tieuthuhoangtoc19: tạm biệt happy 10/10/2014 10:33:46 PM
  • duonganh_alone97: ai ôn thi đại học khối D và A1 kb vs tớ nhé wave 10/11/2014 3:11:32 PM
  • tieuthuthongminh12: có ai giup tui văn 6!!!!!!! 10/12/2014 11:59:29 AM
  • caothanhle1999: chào 10/12/2014 10:28:24 PM
  • ntt.thanhtung2699: toi cung sinh nam 99 ne 10/14/2014 8:55:35 PM
  • ntt.thanhtung2699: ban nao o bac ninh ko 10/14/2014 8:55:44 PM
  • ntt.thanhtung2699: tieuthuthongminh 12 : oke dua de day 10/14/2014 8:56:16 PM
  • ntt.thanhtung2699: @tieuthuthongminh12 : toi chuyen van day 10/14/2014 8:56:38 PM
  • ntt.thanhtung2699: 3 10/14/2014 8:59:37 PM
  • longmai285: co ai ko,,,hoiiiiiixi dc ko 10/19/2014 6:21:41 PM
  • huyson3108: có ai oln k 10/19/2014 8:37:18 PM
  • huyson3108: có ai oln k 10/19/2014 8:38:41 PM
  • huyson3108: có ai oln k 10/19/2014 9:20:41 PM
  • makon.lonton: há lổ :3 10/19/2014 9:25:39 PM
  • makon.lonton: transformer 10/19/2014 9:26:43 PM
  • makon.lonton: k ai onl à 10/19/2014 9:26:47 PM
  • tunglams229: hello 10/19/2014 9:26:47 PM
  • makon.lonton: lô tùng lâm 10/19/2014 9:27:12 PM
  • tunglams229: big_hug 10/19/2014 9:27:42 PM
  • makon.lonton: blushing 10/19/2014 9:28:19 PM
  • makon.lonton: rolling_on_the_floor) c nhiêu tuổi v? 10/19/2014 9:28:30 PM
  • tunglams229: 99 10/19/2014 9:28:39 PM
  • tunglams229: nerd 10/19/2014 9:29:03 PM
  • makon.lonton: trùng hợp vch 10/19/2014 9:29:18 PM
  • makon.lonton: t cũng 99 laughing 10/19/2014 9:29:31 PM
  • tunglams229: hurry_up 10/19/2014 9:29:32 PM
  • tunglams229: thoi hoc day 10/19/2014 9:29:44 PM
  • makon.lonton: ờm 10/19/2014 9:30:01 PM
  • tunglams229: hee_hee 10/19/2014 9:30:07 PM
  • longmai285: hoi m.n xi dc hom 10/19/2014 9:30:41 PM
  • longmai285: moi nguoi jup mk bai nay vs ,,,,,mk ko bk lm,,,,nek 10/19/2014 9:31:12 PM
  • makon.lonton: văn àh c 10/19/2014 9:31:26 PM
  • tunglams229: ? 10/19/2014 9:31:42 PM
  • longmai285: um.pn 10/19/2014 9:31:43 PM
  • makon.lonton: vậy t chịu haha broken_heart 10/19/2014 9:31:56 PM
  • tunglams229: chatterbox 10/19/2014 9:32:03 PM
  • tunglams229: rolling_on_the_floor 10/19/2014 9:32:13 PM
  • makon.lonton: worried 10/19/2014 9:32:41 PM
  • longmai285: nhung tac pham truoc the ki thu 14 the hien tinh yeu nuoc nhu the nao? văn học trước thế kỉ thứ 14 khac voi sau the ki 14 nhu the nao?những nghệ thuật trong văn học 10/19/2014 9:33:37 PM
  • longmai285: dok m.n.....jup mk vs ,,,,mk cm on nhiu lem akhappyhappy 10/19/2014 9:34:49 PM
  • tunglams229: kho vn 10/19/2014 9:34:49 PM
  • longmai285: ??? 10/19/2014 9:34:59 PM
  • tunglams229: at_wits_end 10/19/2014 9:35:19 PM
  • tunglams229: lop may vay 10/19/2014 9:35:31 PM
  • longmai285: 11 10/19/2014 9:35:36 PM
  • longmai285: pn 10/19/2014 9:35:39 PM
  • tunglams229: the thi thoi nhe 10/19/2014 9:35:45 PM
  • tunglams229: I_dont_know 10/19/2014 9:35:59 PM
  • longmai285: s zk,,,,pn k bk lm ak 10/19/2014 9:36:04 PM
  • longmai285: bn co wen ai gioi van ko,,,jup mk vs 10/19/2014 9:36:21 PM
  • tunglams229: sao ban ko len google ma` xem 10/19/2014 9:37:27 PM
  • longmai285: ko coa pn oiiii 10/19/2014 9:37:38 PM
  • makon.lonton: http://vnsharing.net/forum/showthread.php?t=49237 10/19/2014 9:38:03 PM
  • tunglams229: nail_biting 10/19/2014 9:38:12 PM
  • makon.lonton: thấy có vài dòng thôi c ạ 10/19/2014 9:38:18 PM
  • longmai285: ukm,,,, 10/19/2014 9:38:33 PM
  • longmai285: makon.lonton pn co bk ai joi van ko,,hoi jum mk cai dk ko pn 10/19/2014 9:39:40 PM
  • tunglams229: cha ai on nua dau 10/19/2014 9:40:03 PM
  • longmai285: s v 10/19/2014 9:41:07 PM
  • makon.lonton: câu khoai quá. cả lũ tịt -_- 10/19/2014 9:42:09 PM
  • makon.lonton: căn bản t kém văn :-dig chém đc 1 dòng thôi haha -_- 10/19/2014 9:42:52 PM
  • longmai285: ukm 10/19/2014 9:46:17 PM
  • dinhduye12: 99 day 10/21/2014 8:17:37 PM
  • minhkute141: 2 10/22/2014 8:33:35 AM
  • minhkute141: http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi GIÚP VS 10/22/2014 8:37:40 AM
  • minhkute141: GIÚP VS http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi 10/22/2014 8:37:56 AM
  • minhkute141: có ai hk ?? 10/22/2014 9:30:31 PM
  • minhkute141: at_wits_end 10/22/2014 9:30:45 PM
  • minhkute141: http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi 10/22/2014 9:30:53 PM
  • minhkute141: giúp vs 10/22/2014 9:31:04 PM
  • minhkute141: http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi 10/22/2014 9:31:08 PM
  • minhkute141: cái phòng ngữ văn 1 đống người z để làm cảnh hả? shame_on_you 10/22/2014 9:54:25 PM
  • minhkute141: GIÚP BÀI NV ĐI M.N ƠI http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi NG giúp vs ạ! 10/22/2014 9:54:50 PM
  • minhkute141: fye45qw987py 10/22/2014 9:55:07 PM
  • suong.haivl: alo 10/22/2014 10:01:27 PM
  • lehuyentrang9874: 2 10/26/2014 7:46:10 PM
  • minhkute141: : GIÚP BÀI NV ĐI M.N ƠI http://van.hoctainha.vn/Hoi-Dap/Cau-Hoi/2231/nghi-luan-van-hoc-xa-hoi NG giúp vs ạ! 10/26/2014 8:48:42 PM
  • Con Gái MAFIA: cái neeyf chị chịu 10/26/2014 8:55:15 PM
  • lenhu204: Ak vler 10/27/2014 10:46:32 PM
  • tunglams229: ai on ko 10/28/2014 9:08:05 PM
  • tunglams229: ? 10/28/2014 9:08:09 PM
  • tunglams229: party 10/28/2014 9:08:28 PM
  • tronganh26qd: co ai o giup minh pai van vs 10/28/2014 10:13:59 PM
  • Sakura: giúp mình làm thơ 8 chữ với tiêu đề "tập làm thơ" hoặc về Bác Hồ hay gia đình........k đk thì các bạn tìm chủ đề khác cũng được... nhưng giúp mình với nha !!! 10/30/2014 7:32:18 PM
  • Sakura: có ai giúp mình vs??? 10/30/2014 7:32:31 PM
Đăng nhập để chém gió cùng mọi người
  • Đỗ Quang Chính
  • Hỗ Trợ BQT
  • nguyenphuc423
  • Xusint
  • babylove_yourfriend_1996
  • watashitipho
  • thienthan_forever123
  • dangkhuong83
  • matanh_31121994
  • hatxihoiolala2000
  • thienhaxanh9898
  • quangtung237
  • vi_meo_2000
  • quybalamcam
  • milk_cake98
  • Phạm Anh Tuấn
  • ductoan933
  • nhile123456
  • tieuanngan
  • hoathuytien287_yt
  • hoanghuy321974
  • heocon97_cute
  • woodknight22
  • phmtho68
  • tuanhieu1997
  • trinhminhduc1998
  • nguyenducthien0197
  • babyhe0vip
  • nguyentranganh26
  • Angel
  • giapvancanhlls
  • dungsi9611
  • sweetmilk1412
  • truongtram841
  • buiphuongok
  • judy
  • parkji99999
  • tranthiquyngoc96
  • thanhhai.dh.91
  • ckipcoi25
  • pupupun96
  • chjpchjp_xink_kut3
  • taolan96
  • sanghd099
  • phuongthanh320
  • trunghieu767
  • traitimbagza
  • lamtranghi
  • huongduong2603
  • ngondoisank
  • phuongsmile319
  • pelinh_ngocnghech_kute
  • thuylinhldb.1997
  • janiafwfg