NGHỊ LUẬN XÃ HỘI

BÀI LÀM

        Cuộc sống đầy những chông gai thử thách, bạn đừng bao giờ đầu hàng trước số phận mà hãy tự vươn lên đối đầu với mọi chông gai. Với ý nghĩa đó, câu nói "Đời phải trải qua giông tố nhưng không được cúi đầu trước giông tố" (Đặng Thuỳ Trâm) thực sự đã mang lại cho chúng ta nhiều ý nghĩa.

        Giông tố ở đây dùng để chỉ cảnh gian nan đầy thử thách hoặc việc xảy ra dữ dội đến vợi chúng ta trong cuộc sống. Đó có thể là một căn bệnh hiểm nghèo, một đổ vỡ trong kế hoạch làm ăn, một thất bại trong học tập, một phá sản trong kinh doanh...Câu nói khẳng định: cuộc đời có thể trải qua nhiều gian nan nhưng chớ cúi đầu trước khó khăn, chớ đầu hàng thử thách, gian nan. 

        Bạn thấy đấy, xung quanh chúng ta, cuộc sống nhiều gian nan, thử thách nhưng con người không khuất phục. Khi gặp khó khăn trở ngại, bạn hãy tự vươn lên bằng chính niềm tin của mình. Thất bại là mẹ thành công, thất bại là môi trường tôi luyện ý chí của con người như Bác Hồ đã từng nói "Gian nan rèn luyện mới thành công" hoặc "không có việc gì khó/ Chỉ sợ lòng không bền/ Đào núi và lấp biển/ Quyết chí ắt làm nên". 

         Cuộc đời của con người thường có nhiều khó khăn, thử thách, nhiều thăng trầm trong cuộc sống, chúng ta phải biết vươn lên, vượt qua mọi thử thách của cuộc đời, đừng vì khó khăn, trắc trở ngay trước mắt mà vội vàng từ bỏ. Đừng bao giờ “ngại núi, e sông” hoặc “Đời phải trải qua giông tố nhưng không được cúi đầu trước giông tố”. Giông tố, gian nan thử thách trong đời chính là môi trường tôi luyện cho ý chí ta thêm vững bền.

          Cuộc đời vốn nhiều thử thách, chông gai, chúng ta phải luôn tìm cách vượt qua, chứ đừng thấy cái khó khăn trước mắt thì bỏ cuộc. Câu răn đầu tiên của Đức Phật trong 14 điều răn: “Kẻ thù lớn nhất của đời người là chính mình”, con người có thể làm được tất cả, chỉ cần lòng người có ý chí quyết tâm, có nghị lực kiên cường thì không gì có thể ngăn cản được họ. Những khó khăn, gian khổ mà con người cần vượt qua có thành công hay không là do chính bản thân họ, cho dù có khó đến đâu nhưng lòng người có ý chí vững vàng, niềm tin vào bản thân và cố gắng hết sức vượt qua thì cũng sẽ thành công, còn ngược lại, không có lòng quyết tâm, ý chí tin vào chính mình, không cố gắng hết sức thì cũng sẽ không làm được gì.

         Xung quanh ta đã có rất nhiều người vượt qua được những khó khăn trong cuộc đời tưởng chừng như là không thể vượt qua được như thầy Nguyễn Ngọc Ký, “vẽ cuộc đời từ chính đôi chân”, cho dù đã bị liệt hai tay nhưng thầy đã dùng chân của mình để viết và giờ thầy đã là một người thầy giáo được nhiều người biết đến và khâm phục. Bill Gates từng bỏ dở giấc mơ đại học và thành lập công ty, nhiều lần thất bại nhưng không nản, cuối cùng trở thành ông chủ của tập đoàn Microsoft. Chung Ju Yung, trước khi là chủ tịch tập đoàn Huyn Đai Hàn Quốc từng là một nông dân, rồi công nhân của một kho gạo ở Seoul. Đó chính là những tấm gương vượt khó thành tài đáng khâm phục.

        Ngược lại, lại có những con người chỉ vì cái nghèo khó mà đã làm những việc trái với pháp luật đạo lý con người, họ đi cướp bóc, trấn lột để kiếm cái ăn cho mình mà không nghĩ gì đến sự mất mát của người khác. Vì vậy, ngay từ trong ghế nhà trường, chúng ta cần phải rèn luyện ý chí bền bỉ, phải noi theo những gương sáng trong cuộc sống, trong học tập, cần học thật tốt để vững vàng cho mình hành trang vào đời thêm vững bước. Trong xã hội, chúng ta nên san sẻ với những người còn khó khăn, thiếu thốn để giúp họ vượt lên chính mình.

        Câu nói trên là tiếng nói của một lớp trẻ sinh ra và lớn lên trong thời đại đầy bão táp, sống thật đẹp và hào hùng. Câu nói thể hiện một quan niệm nhân sinh tích cực : sống không sợ gian nan , thử thách , phải có nghị lực và bản lĩnh. Câu nói gợi cho bản thân nhiều suy nghĩ: trong học tập, cuộc sống bản thân phải luôn có ý thức phấn đấu vươn lên. Bởi cuộc đời không phải con đường bằng phẳng mà đầy chông gai, mỗi lần vấp ngã không được chán nản bi quan mà phải biết đứng dậy vươn lên.

DÀN Ý

         Hiện nay, trong nền giáo dục nước ta xuất hiện 1 hiện tượng xấu, đó là: Học để thi. Nó đã và đang tồn tại khiến chất lượng nền Giáo dục nước nhà giảm sút nghiêm trọng. Nếu không có những biện pháp khắc phục thì nó sẽ còn trở thành 1 căn bệnh mãn tính.

       Học để thi là như thế nào? Đó là cách học không nhằm để lấy kiến thức mà để lấy thành tích, điểm số.

Bệnh chạy đua thành tích đang trở nên nhức nhối hơn bất cứ lúc nào. Người người, nhà nhà đều lấy điểm số, bằng đẹp làm tiêu chí mà không quan tâm rằng kiến thức mà học sinh tiếp thu được bao nhiêu.

       Học để thi lấy mục đích thi làm mục tiêu, vốn kiến thức tiếp thu trong quá trình học không quan trọng, cái quan trọng là điểm thi. Cái sĩ diện hão, hám hư danh ảo, ham thành tích khiến bất cứ học sinh, bậc phụ huynh nào cũng không chấp nhận việc con mình mang tiếng học dốt, điểm kém. Thi cử được tạo ra nhằm đánh giá đúng chất lượng học sinh, kiểm tra kiến thức trong kì học, năm học mà các em đã tiếp thu được. Điểm thi của học sinh cao, chứng tỏ thầy dạy giỏi, cuối năm đạt danh hiệu Giáo viên dạy giỏi; còn nhà trường có nhiều em học sinh đạt khá giỏi thì danh tiếng của trường cũng tăng theo, phụ huynh thấy con em mình đạt thành tích cao thì nở mày nở mặt, khoe khắp nơi có con thông minh, học giỏi. Do vậy, phụ huynh, học sinh tìm mọi cách để có được điểm; giáo viên thì không ngại cho học sinh điểm cao; nhà trường thì ra chỉ thị “nơi lỏng” khi chấm bài tới giáo viên. Nếu lỡ chấm chéo thì Hội đồng thi sẽ được biếu xén quà cáp, đãi ngộ đặc biệt để coi lỏng. Học sinh không cần học nhiều, sẽ có người nhắc bài, ném phao thi tận nơi. Dù không biết gì vẫn có điểm cao chót. Thì đành rằng biểu hiện như vậy chứng tỏ nước ta coi trọng giáo dục (nên mới lấy giáo dục ra mà khoe, mà phân hơn cao thấp) , nhưng là để đào tạo ra được những nhân tài cho đất nước. Các em chính là thế hệ tương lai của đất nước này , chứ không phải để người ta tìm mọi cách để khiến điểm thi của các em cao vượt với năng lực thật.

         Luôn có câu nói rằng : học mà thi, thi mà học; học hành và thi cử là 2 chuyện gắn bó với nhau không thể tách rời. Nhưng hãy nên lấy việc Thi để học chứ đừng học để thi. Hãy lấy việc thi cử trở thành động lực cố gắng của học sinh chứ không phải thi là tất cả. Thi không phải là tất cả, nó chỉ là 1 khâu trọng yếu của quá trình giáo dục để kiểm tra trình độ học sinh có đồng đều , tương xứng, các em đã tiếp thu được những gì để có điều chỉnh hợp lí cải thiện kiến thức cho các em.

        Khi đi học, khi thi, bất cứ em học sinh nào và phụ huynh đều mong muốn bản thân họ, con em họ đạt được kết quả học tập tốt. Sẽ đáng tự hào hơn khi đó là kết quả do chính bản thân mình nỗ lực đạt được. Để có được điểm thi cao, tấm bằng đẹp mà sẵn sàng “chạy”, “đi tiền”, quay bài, … thì điểm thi dù có cao cũng chỉ là bằng chứng của việc làm đáng xấu hổ, là thứ hư ảo không có thật. Con số cao chót vót có là gì so với cái đầu rỗng tuếch. Hơn nữa, những việc làm đó còn khiến cho học sinh nhầm tưởng về khả năng của mình, đã nghĩ mình giỏi giang rồi mà u trệ trong việc tự học, tự nghiên cứu, tính ngạo mạn tăng cao rõ rệt. Nó làm băng hoại đội ngũ giáo viên, thui chột những giáo viên có tâm huyết với nghề, có lương tâm nghề nghiệp, khiến cho học sinh chỉ biết dựa dẫm, ỷ lại.

(Dẫn chứng: Thư của Tổng thống A.Lincol gửi thầy hiệu trưởng cho bài viết thêm sinh động)

         Hiện tượng Học để thi, ngoài những hậu quả xấu nó đem lại thì không có thấy một điều tốt gì nó mang lại, Sẽ thật đáng báo động khẩn cấp cho nền Giáo dục Việt Nam nếu tình trạng này vẫn còn tiếp tục. Cần có những biện pháp mạnh tay hơn để ngăn chặn tình trạng này, lấy lại sự ham học của học sinh, ham dạy của giáo viên, và lòng tin tưởng từ phụ huynh học sinh.

        Xung quanh chúng ta vẫn bắt gặp hiện trạng của vấn nạn học để thi, của chứng bệnh thành tích. Tuy nhiên không phải ở đâu cũng xuất hiện hiện trạng đó, và cũng không chắc rằng nó sẽ không lan tràn đến đó. Do vậy, mỗi chúng ta hãy cùng chung tay để xóa bỏ vấn nạn đó. Tuổi trẻ là tương lai đất nước – hãy khiến cho điều đó luôn đúng. 

DÀN Ý

1/Mở bài 

         Sinh thời, Bác Hồ của chúng ta rất yêu thương và quan tâm đến thanh thiếu niên đặc biệt là các em nhi đồng. Các em luôn được tạo mọi điều kiện để vui chơi và học tập, vô tư hồn nhiên như chính tuổi thơ của mình vậy. Ngày nay, trường lớp được đầu tư xây dựng khang trang nhiều hơn, trẻ em được đến trường học tập vui chơi cùng bạn bè, thầy cô. Nhưng bên cạnh đó, chúng ta không khỏi xót xa thương cảm khi bắt gặp những em bé phải lao động để lo chén cơm, manh áo từng ngày cùng với những sấp vé số trên tay hay những tờ báo đi khắp phố phường bán rong, và thấp thoáng ở đâu đó những hình ảnh nhỏ nhắn của các em trong những bãi rác để tìm phế liệu bán kiếm tiền. Chúng ta sẽ suy nghĩ gì khi chính chúng ta chứng kiến những cảnh tượng cảm động ấy?

        Vâng hình ảnh trẻ em lang thang, cơ nhở, mồ côi có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, kiếm sống ở các thành phố, thị trấn đã và đang được các cơ quan ban ngành chú trọng và quan tâm nhiều hơn với những trung tâm bão trợ trẻ em, hay làng SOS.... đã được đầu tư xây dựng với quy mô ngầy càng mở rộng. Chính những nơi đây đã trở thành mái ấm tình thương là "một đại gia đình" cho các em có thể vui chơi, học tập, rèn luyện để trở thành những công dân tốt, sống lành mạnh và không là gánh nặng cho xã hội.

             "Trong đêm một bàn chân đứa bé xiếu lang thang trên đường, ánh mắt buồn nghẹn ngào của em, em rất buồn vì không biết đi, đi về đâu. Cuộc sống mưu sinh chỉ làm em qua cơn đói từng ngày, vì em không cha vì em đã mất mẹ đau thương vẫn là đau thương". Xa xa đâu đó vẫn còn văng vẵng lời bài hát "đứa bé" của nhạc sĩ Minh Khang làm cho chúng ta không khỏi xúc động, lòng người không khỏi da diết với nỗi lòng đau nhói, quặng thắt từng cơn khi những hình ảnh đứa bé lang thang trong đêm tối để rồi không định hướng được tương lai cũng như không biết đi về đâu tron đêm tối lạnh giá. Gia đình ư? Người thân ư? không. Em không có gia đình và chẳng có người thân, ba mẹ đã bỏ em ra đi mà không trở về nữa. Biết trách ai đây! có lẽ các em đã cố nén đi nỗi bất hạnh để đau thương đêm ngày thành thương đau. Thử hỏi cộc đời này còn có trái tim nào sắt đá hơn nữa, khi nghe giọng nói cảm động nhưng trong sáng và ấm áp của các em cất lên:"Bác ơi! mua giúp con vài tấm vé số đi chú" hay "chú ơi! đánh giầy phụ con đi chú"... Thật khó có lời nào lẽ nào để diễn tả hết những cảm xúc rung động trong trái tim mọi người dù "em có một ước mơ một vì sao sáng dẫn lối em trong cuộc đời, đã lâu rồi em đã không có tình thương".

         Những mái ấm tình thương luôn mở rộng cánh cửa đón chào các em và ngày càng có nhiều cá nhân, gia đình, các mạnh thường quân tổ chức nhận nuôi dạy các em, kể từ đây khôn còn phải lo miếng cơm manh áo nữa. Những ước mơ những ước mơ được vui chơi, được học tập của em không còn là mơ ước. Các em sẽ được đến trường, vui chơi, nô đùa cùng chúng bạn hoà nhập với thế giới hồn nhiên của trẻ thơ.

         Các em sẽ không còn 'co ro trong manh chiếu rách", sẽ không ngủ đầu đường xoá chợ, lang thang khắp phố phường nữa mà thay vào đó là một tương lai tươi sáng đang đón chào các em, các em không phải mặc cảm, tự ti và cũng chẳng còn những tháng ngày mưa nắng cùng với mãnh bánh mì trên tay lót dạ để quên đi cơn đói từng ngày hành hạ thân xác nhỏ nhắn, ốm yếu của em.

           Thật vậy, lòng nhân ái của con người không có gì có thể sánh được, mọi người hãy mở rộng trái tim giúp đỡ và yêu thương các em, để các em có đủ tự tin và nghị lực vượt qua những khó khăn để trở thành mầm non, một nền tảng tương lai của đất nước. Dân tộc Việt Nam chúng ta chú trọng nhất truyền thống nhân đạo nên vậy giờ đây chúng ta hãy mở rộng vòng tay nhân ái bằng cách giúp đỡ các em nhiều và nhiều hơn nữa để ngày mai tương lai các em được tươi đẹp hơn. Niềm vui của mọi người sẽ được nhân lên. Có khi nào bạn nghĩ phía sau của những căn nhà sang trọng, có những đứa trẻ được nương chiều sống buông thả, tron khi sau đó có biết bao các em bé khác khát khao khát một phần hạnh phúc nhỏ là có nơi che mưa, che nắng, bố mẹ nâng niu nương chiều hay được nhẹ nhàng đặt lên má những nụ hôn trước những buổi đến lớp.

         Vậy chúng ta còn chờ gì nữa? mà "hãy lau khô cuộc đời em bằng tình thương, lòng nhân ái của con người mà hãy lau khô giọt nước mắt trong lòng em bằng tất cả trái tim con người Việt Nam".

         Một xã hội văn minh tươi đẹp khi xung quanh bạn không còn phải thấy những đứa bé lang thang, vất vả kiếm sống và chúng ta phải biết sẽ chia tình cảm thân thương chan hoà với mọi người bằng tất cả những gì mà bạn đang có.

(Sưu tầm)

BÀI LÀM

         Lối sống của một quốc gia, một dân tộc luôn bị ảnh hưởng bởi một vài giá trị vật chất. Đồng tiền và những giá trị thực hay giá trị ẩn của nó đều được xem như có sức ảnh hưởng rất lớn đối với lối sống. Không có quyền đổ lỗi cho đồng tiền nhưng khống chế được nó quả không phải là đơn giản.

         Cách đây không lâu, trong một diễn đàn giáo dục con cái xài tiền như thế nào và có nên cho tiền con trẻ khi đi học, nhiều phụ huynh đã làm cho chúng tôi thật sự bất ngờ. Nguyễn Thị X, luật sư, tuyên bố một cách chắc nịch: Không cho tiền con trẻ, nếu cho tiền chỉ tổ làm cho chúng hư…Trao đổi danh thiếp để có cơ hồi trò chuyện, nhưng có ai ngờ đâu đúng hơn năm sau, chị gọi lại cho tôi và báo rằng con chị ăn cắp tiền của gia đình để xài vặt…Nỗi đau này quả là một bài học quý. Nhiều quốc gia trên thế giới đã giáo dục con cái sử dụng đồng tiền và hiểu được giá trị đồng tiền ngay từ thuở bé. Dù rằng không phải quy gán tội cho các bậc phụ huynh nhưng rõ ràng đây là một trong những yếu tố có thể được xem là căn nguyên của vấn đề. Nhân cách con người thế nào thì những hành vi tương ứng sẽ như thế ấy và hành vi sử dụng đồng tiền hay để đồng tiền khống chế ngược là một ví dụ. Thực tế cho thấy những diễn biến tâm lí và những dấu ấn của ký ức căng thẳng xoay quanh việc xài tiền đã trở thành những động lực để con người phấn đấu, nhưng cũng chính vì vậy đôi lúc nhiều cá nhân đã phấn đấu có tiền bằng mọi cách mà không kể đến lương tâm , sĩ diện và nhân cách. Khi bị một áp lực căng kéo về đồng tiền trong quá khứ, nhu cầu trỗi dậy để làm chủ nó, để khống chế nó lại bùng phát mạnh mẽ nhưng khi cá nhân chưa đủ nội lực thì những chuyện kinh khủng đã xảy ra. Tiền chỉ là phương tiện. Có ai lại sống không cần tiền? Câu hỏi thật đơn giản lại được trả lời một cách quá khó khăn dành cho những người thật bình thường trong cuộc đời. Giá trị đồng tiền đã rõ nhưng không phải ai cũng hiểu đồng tiền chỉ là phương tiện.

         Hãy giáo dục cho con trẻ sự thấu cảm của cuộc sống ngay từ khi trẻ còn nhỏ. Sự thấu cảm này tưởng chừng thật đơn giản nhưng lại có giá trị rất đặc biệt. Đã qua rồi thời giáo dục chung chung và khái quát. Hãy bắt đầu từ những việc rất đơn giản như: “Ăn quả tào này con cảm ơn ai/”. Cảm ơn người trồng cây vẫn chưa đủ, cảm ơn người bán táo vẫn chưa đủ mà trước hết phải cảm ơn bố mẹ- người đã lao động cực nhọc để mua táo cho con. Hãy thẳng thắn nhưng thật nhẹ nhàng và tinh tế giáo dục cho con cái hiểu rằng việc tìm ra đồng tiền là quan trọng nhưng chính tình cảm bố mẹ dành cho con mới là quan trọng nhất.

         Theo thời gian và năm tháng, hãy giúp trẻ nhận ra với 500.000 đồng có được từ hai nguồn khác nhau, một là trúng số, hai là có được từ tháng lương đầu tiên, con sẽ làm gì… Chính lúc này trẻ sẽ hiểu hơn về những giá trị của đồng tiền trong cuộc sống. 

         Không có quyền phán xét và không có quyền chỉ trích nhưng quá nhiều bậc cha mẹ ngày nay đã ép con mình sống theo thước đo của đồng tiền từ những tình huống rất thường nhật: “Chú Ba mày keo quá, lì xì cho tui có 5.000 thì bo hơn cái bánh xèo miền Trung”; “Con cứ thi vào kinh tế cho mẹ mới có nhiều tiền, vào chi ba cái xã hội, học chi cho mệt thân…” là những câu nói cửa miệng của khá nhiều gia đình! Nhiều người thân, nhiều gia đình đã thật sự sai lầm khi cứ tạo áp lực chồng mình, vợ mình tìm nhiều tiền hơn nữa để xây nhà, đi du lịch. Nhiều bậc bố mẹ hay những bạn đời thấy người thân của mình đem về nhà nhiều tiền thì sung sướng hỉ hả trên đống tiền có được mà thiếu hẳn sự quan tâm, hỏi han…Chính sự vô tâm, chính sự thờ ơ vô cảm này đã làm cho nhiều người thân của chính mình trượt đi trên con dốc số phận theo vòng xoáy của đồng tiền mà không thể hãm phanh. Buồn, xót… giờ đã muộn!

         Bài học giản đơn mà sâu sắc nhất vẫn là giáo dục giá trị làm người của một con người. Biết tự trọng, biết cân nhắc, có sĩ diện, biết điểm dừng khi cần… trong cuộc sống sẽ làm cho mỗi người vững vành hơn trước áp lực của đồng tiền.

Theo Sách Chuyên đề Văn nghị luận XH*

          Trong xã hội, người thầy mang một vai trò rất quan trọng trong việc tu dưỡng, rèn luyện, hình thành, phát triển, hoàn thiện nhân cách của lứa tuổi học sinh. Điều đó cũng được ông cha ta quan niệm, khẳng định từ hàng nghìn đời nay. Chính vì vậy trong kho tàng tục ngữ, ca dao dân ca Việt Nam có câu: “Không thầy đố mày làm nên” để bộc lộ rõ nét điều đó.

           Câu tục ngữ trên mang hình thức thách đố nhưng bản chất lại là câu khẳng định, nó còn mang cấu trúc kiểu phủ định, thuộc loại câu hỏi tu từ. Hai từ: “thầy” – “mày”, từ “mày” không có ý nghĩa hạ thấp giá trị học sinh mà để đi liền với chữ “thầy” cho vần và dễ nhớ. Câu tục ngữ này nêu lên vai trò quan trọng của người thầy đối với nền giáo dục và học sinh, đồng thời cũng nhắc nhở chúng ta phải biết ơn, kính trọng thầy cô giáo. Không chỉ vậy, câu tục ngữ này còn mang giá trị truyền thống tôn sư trọng đạo của dân tộc Việt Nam từ rất lâu đời.

          Thầy không chỉ là người dạy dỗ chúng ta về kiến thức mà còn là người dạy ta đạo đức, phẩm chất, giá trị mỗi con người. Học chữ, học làm việc, tất cả mọi cái học đều phải có thầy. Có thể nói thầy như thế hệ đi trước, trải qua biết bao kinh nghiệm trong cuộc sống, nay truyền thụ lại kiến thức cho học sinh, mở đường chỉ lối, giúp ta có con đường đúng đắn nhất để đi. Công lao đó không gì sánh nổi. Những ngày đầu tiên bước vào lớp, thầy đã dìu dắt, dạy dỗ, chỉ bảo. Thầy dạy học đếm, học viết, học đánh vần. Lên lớp cao, thầy dạy cho chúng ta những điều sâu sắc. Suốt quá trình học tập thì thầy là người luôn sát cánh bên ta, trợ giúp, nâng đỡ , chắp cánh cho ta bay vào tương lai. Không một người học sinh nào có thể thành đạt vào đời mà không có sự kèm cặp của thầy. Tất nhiên là nếu thầy dạy cho chúng ta mà chúng ta không biết tiếp nhận, không biết vận dụng thì công sức của thầy cũng chỉ là không. Chính vì vậy chúng ta cần phải biết rằng tâm huyết của thầy dành cho chúng ta là hết mình nên chúng ta cũng phải nỗ lực, cố gắng, chịu khó để không phụ lòng những công ơn đó. Công lao của thầy đối với sự nghiệp sau này của học sinh là vô cùng lớn, nó chính là mầm mống của sự thành đạt. Khi một người thầy hết lòng vì học sinh thì đó chính là niềm đam mê yêu nghề của thầy và cũng là tư tưởng lớn trong nền giáo dục.

           Chúng ta có được ngày hôm nay cũng chính là do sự dìu dắt của thầy. Thầy đã truyền thụ kiến thức, rèn giũa những phẩm chất cao quý tốt đẹp trong mỗi con người chúng ta để chúng ta trở thành những viên kim cương sắc bén, đã được gọt giũa, luôn toả sáng trong đường đời, và cũng chính điều đó nhắc nhở chúng ta hãy biết kính trọng người thầy ở mọi lúc mọi nơi, hình ảnh của người thầy phải đi vào sự tôn kính trong mỗi chúng ta. Hãy biết vận dụng vốn kiến thức của thầy đã truyền thụ kết hợp với khả năng vốn có của bản thân để tạo nên một sự thành đạt rực rỡ trong cuộc đời của mình. Đó chính là những gì thầy mong muốn, gửi gắm niềm tin ở ta. Và nó cũng thể hiện lòng tôn kính một cách sắc nét nhất đối với thầy. Câu tục ngữ này mang giá trị trường tồn cùng thời gian và trong bất kì hoàn cảnh nào thì nghĩa của nó cũng luôn được chấp nhận, khẳng định. Không chỉ vậy, câu tục ngữ còn mang hình thức giản dị, âm điệu vui nhộn, nhưng ẩn chứa trong đó là biết bao nỗi niềm, tâm sự của ông cha ta.

         Nói tóm lại câu tục ngữ này muốn nói với chúng ta một điều sâu sắc nhất. Đó chính là hãy hiểu được vai trò giá trị của người thầy, hãy biết suy nghĩ một cách toàn diện nhất để có những thái độ bộc lộ sự kính trọng đối với thầy, không chỉ là lời nói, mà còn bằng hành động. Hãy thể hiện rằng, chúng ta là những con người văn minh, biết đạo lí làm người và xứng đáng là người con đất Việt.

BÀI LÀM

        Trong cuộc sống, tất cả chúng ta đều cố gắng đạt được một thành quả nào đó, cố gắng thực hiện ước mơ của mình, đều muốn được thành công trong những việc mình làm. Tuy nhiên, không phải ai cũng thành công trong mọi việc. Nhà văn nữ người Pháp Ursula K. Le Guin đã từng nói: “ Thành công của người này là thất bại của người khác”. Câu nói này cho rằng thành công và thất bại của mọi người thường hoán đổi cho nhau và không thể có tình trạng tất cả mọi người đều thành công cùng một lúc. Không phải câu nói này sai, tuy nhiên, nó chỉ đúng trong một phạm vi nào đó, không phải lúc nào cũng chính xác.

       Có những trường hợp trong khi một người thành công thì một người khác lại thất bại. Chúng ta có thể dễ dàng nhận ra điều này trong đời sống hằng ngày. Thất bại của một người là khi người đó không đạt được mục đích đã đặt ra. Trong trường hợp trên, người hạng nhì cũng có thể coi là thất bại nếu như mục đích của họ là đạt một thứ hạng cao hơn.

         Người thành công biết chính xác những gì mình muốn, tin tưởng vào khả năng của mình và sẵn sàng cống hiến hết thời gian của cuộc đời để đạt được điều đó, có khả năng ảnh hưởng đến những người xung quanh và hợp tác với họ trong thái độ thân thiện, chỉ bày tỏ ý kiến về những điều mình biết và họ hoàn toàn có thể thực hiện điều đó một cách rất khôn khéo. Người thành công luôn biết cách dung hòa quan hệ với tất cả mọi người mà không quan tâm đến lợi ích đạt được, luôn trau dồi kiến thức và mở rộng lòng khoan dung. Họ sống hướng đến quyền lợi chung của cộng đồng, theo kịp thời đại và xem đây là một trách nhiệm quan trọng để biết được điều gì đang diễn ra.

         Người thất bại thường là người không có mục đích cụ thể cho cuộc sống, luôn tin rằng mọi thành công hay thất bại đều là kết quả của sự may rủi. Họ chỉ thật sự bắt tay vào việc khi có sự tác động từ bên ngoài hay tìm thấy khuyết điểm ở người khác. Họ luôn có cái nhìn vị kỉ, thiết lập mối quan hệ dựa trên những lợi ích cá nhân.

        Hai khái niệm đó cho thấy rằng giữa thành công và thất bại có khoảng cách rất mong manh, thành công của người này có thể là thất bại của người khác. Tuy nhiên cần phải hiểu rõ câu nói của nhà văn Pháp Ursula K.Le Guin: “ Thành công của người này là thất bại của người khác” có hoàn toàn đúng hay không. Trong kì Asiancup 2007 tổ chức tại Việt Nam, Malaysia,Indonesia và Thái Lan, trong bốn nước đồng chủ nhà chỉ có Việt Nam lọt vào vòng tứ kết và cuối cùng đã để thất bại 0 – 2 trước Irắc, tuy thất bại nhưng đối với nhiều người đó được coi là một sự thành công cho đội tuyển để ngày càng phát triển sau này. Nhắc đến vấn đề thành công hay thất bại, chúng ta không thể quên nhắc đến Bill Gates, một trong những người giàu nhất thế giới,ông đã từng thi rớt đại học và đối với ông đó có thể là một thất bại, nhưng ông biết vượt qua thất bại để đứng lên tạo lập và xây dựng Microsoft phát triển thành một trong những tập đoàn hàng đầu thế giới. Như vậy, câu nói của nhà văn nữ người Pháp Ursual K.Le Guin có thể đúng khi định nghĩa thành công và thất bại một cách tuyệt đối: người thành công là người đạt được mục tiêu mà những người thất bại không đạt được hoặc khi người thất bại không biết nắm lấy cơ hội để thành công mà để tuột mất vào tay người khác. Ngoài ra thành công và thất bại cũng chỉ là khái niệm nhất thời, có thể chỉ thành công trong một thời điểm nào đó nhưng sau đó lại gặp thất bại.

         Câu nói “ Thành công của người này là thất bại của người khác” của nhà văn nữ người Pháp chỉ mang tính chất tương đối, đúng hay sai tùy thuộc vào cách nhìn nhận thành công hay thất bại của từng người và trong hoàn cảnh cụ thể chứ không thể tùy thuộc vào lời đánh giá chủ quan của một cá nhân.

Theo Sách Chuyên đề Văn nghị luận XH*

       Đất nước! Hai tiếng quen thuộc và thiêng liêng. Không một ai từ khi sinh ra đến khi lớn lên mà không được nghe cả. Đất nước là gia đình, là mái ấm, là bè bạn, là tri kỷ, là nơi chắp cánh cho chúng ta bay đi và cũng là nơi đón ta trở lại..Do đó, trong mỗi con người chúng ta phải có trách nhiệm đối với đất nước dấu yêu.

       Trách nhiệm là điều cần phải làm, cần phải hoàn thành, cần phải gánh vác và nhận lấy về mình. Trách nhiệm đối với đất nước là một nghĩa vụ thiêng liêng, là điều cần phải có, là mục đích sống tốt đẹp của một người công dân thực thụ. Trách nhiệm đối với đất nước còn xuất phát từ tình yêu gia đình, yêu đồng bào, tinh thần phấn đấu không ngừng nghỉ cho một lý tưởng tốt đẹp.

      Vậy, tại sao chúng ta lại phải có trách nhiệm và nghĩa vụ đối với Tổ quốc? Điều đó có thật sự cần thiết hay không? Nó sẽ là hành động thiết thực hay chỉ là lý thuyết suông mà người ta thường hay rêu rao?

Trách nhiệm đối với Tổ quốc đã tồn tại từ lâu đời và nó xuyên suốt chiều dài lịch sử hào hùng của dân tộc. Nó đã thành truyền thống lịch sử lâu đời.Từ ngàn đời trước, cha ông ta đã có tinh thần yêu nước sâu sắc, chống giặc ngoại xâm thời chiến đến tinh thần xây dựng đất nước độc lập tự cường, từ buổi sơ khai Văn Lang đến Đại Việt hùng mạnh thời bình.Nếu không có trách nhiệm, không có tinh thần vì Tổ quốc thì ngày nay chúng ta sẽ không có Vua Hùng, Trần Hưng Đạo, Hồ Chí Minh..những vị anh hùng dân tộc, sống hết lòng vì dân, vì nước.Những lý tưởng của những con người ấy, đều được sinh ra từ ý thức trách nhiệm đối với Tổ quốc. Nếu một ai trong chúng ta mà không yêu nước tức là không yêu gia đình,yêu mọi người, người đó sẽ mãi không trọn chữ “nhân”, chữ “nghĩa”.

      Bạn tôi ơi, bạn có bao giờ ngồi lại và suy nghĩ “mình đang làm vì cái gì”?. Nhiều người sẽ bối rối. Và cũng sẽ có người trả lời rằng tôi sống để làm việc, tôi sống để cống hiến, tôi sống cho gia đình và bản thân tôi… Lý do thì đầy ắp, là vô hạn nhưng chúng đều quy về một mối là tôi sống vì đất nước cần tôi, vì tôi nợ đất nước. Mà nếu chúng ta sống mà chẳng có mục đích, thì chúng ta là những con người vô giá trị, là máy móc dưới hình dạng của một con người. Lấy ví dụ, công ty X nếu không vạch ra được một kế hoạch và không phấn đấu vì kế hoạch đó thì công ty đó sẽ có ngày đứng trên bờ vực phá sản. Nếu không có mục đích, chúng ta sẽ chẳng có gì đề mà vươn tới, đề mà phấn đấu, đề mà sống. Sống vì đất nước là lý tưởng sống cao đẹp nhất.

       Chúng ta phải có nghĩa vụ vì đất nước đã cho ta tất cả: mái ấm gia đình, bạn bè, của cải vật chất lẫn tinh thần, đất nước sinh ra ta, nuôi lớn ta và là người mẹ vĩ đại của cả dân tộc. Ta phải làm sao để xứng đáng với sự hy sinh đó.

      Trách nhiệm đối với đất nước còn được thể hiện qua sự chấp hành nghiêm túc luật pháp, sự phấn đấu vươn tới không mệt mỏi. Mỗi người chúng ta phải xác định đúng đắn trách nhiệm của mình đối với Tổ quốc, với đồng bào để có những hành động thiết thực, đúng đắn, nhằm đưa nước ta “sánh vai với các cường quốc năm châu”. Các công nhân thì làm sao để sản xuất được nâng cao, các bác nông dân thì tăng năng suất , cố gắng trở thành dân giàu nước mạnh. Thanh niên cống hiến sức trẻ vào công cuộc xây dựng đất nước.Còn học sinh chúng ta, trách nhiệm đó được thực hiện bằng cách học tập thật tốt, trở thành con ngoan trò giỏi…

        Bên cạnh đó còn có những cá nhân không nhận thức được trách nhiệm của bản thân mình, họ chỉ biết sống hưởng thụ trên những thành quả lao động của người khác. Rồi đâu đó vẫn còn tồn tại những con người được đất nước nuôi dạy, lớn lên lại cấu kết với nước ngoài oanh tạc Nhà nước ta, như luật sư Lê Công Định đã thảo ra bản luật mới nhảm nhí nhằm chống phá đất nước...“Cõng rắn cắn gà nhà”. Đó là những con sâu làm rầu nồi canh, những con người đó không sớm thì muộn cũng sẽ bị phê phán, trừng phạt một cách thích đáng…

       Tóm lại, chúng ta cần phải xác định và thực hiện trách nhiệm mình đối với đất nước. Đó không phải là nhiệm vụ của một hay vài người, đó là công việc của toàn dân tộc, cùng nhau tạo nên mái nhà chung Việt Nam ngày càng vững bền.

BÀI LÀM

Lê-nin đã từng dạy về nhiệm vụ của người cách mạng phải không ngừng, không nghỉ, không giới hạn: "Phải cố hết sức tự đặt cho mình nhiệm vụ sau đây: một là chúng ta phải học tập; hai là chúng ta phải học tập nữa; ba là chúng ta phải học tập mãi". Câu nói nổi tiếng này về sau được nêu lên một cách ngắn gọn như một phương châm sắc bén, một khẩu hiệu đầy sức thuyết phục: "Học, học nữa, học mãi". Cũng nói về nhiệm vụ đó, Bác Hồ của chúng ta sau này đã chỉ bảo mọi người trong một lời dạy nhẹ nhàng, ân cần như một lời khuyên bảo động viên:

Lời dạy giản dị, mộc mạc nhưng chân tình, đã được Bác nói trong lớp nghiên cứu chính trị của một số trí thức ở Hà Nội sau khi hòa bình được lập lại ở miền Bắc (tháng 7 năm 1956). Câu nói thật đơn giản nhưng thật thấm thía. Chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu lời giải đáp.

Bác Hồ nêu lên nhiệm vụ cho mọi người kể cả những người trí thức - đối tượng trí thức của bài huấn thị lúc đó - là phải "học hỏi". Vậy "học hỏi" là gì? Học hỏi là một cách nói của cha ông ta trước kia để chỉ một khái niệm gần giống như hiện nay chúng ta thường nói là "học tập" hay "học hành". Có điều là dùng từ đó, Bác muốn nhấn mạnh đến một thái độ cần phải lưu ý. Trong việc học, đó là thái độ thực sự cầu thị, thái độ ham muốn tìm hiểu. Như vậy là "học" phải gắn liền với "hỏi". Có hỏi thì mới giải đáp được những gì mà mỗi người chúng ta đã học nhưng chưa biết đầy đủ. "Hỏi" sẽ làm cho "học" hoàn chỉnh hơn, trọn vẹn hơn. Đối với các trí thức lúc đó, sau hơn một năm được giải phóng và được sống dưới chế độ thì phải học hỏi những gì? Đó là phải học tập chủ nghĩa Mác - lênin để có phương pháp tư tưởng đúng; học tập đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước để có phương hướng đúng đắn trong công tác cụ thể của mình, học tập để nâng cao hơn nữa trình độ văn hóa khoa học, kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ, mặc dù đã là trí thức thì nhiệm vụ học hỏi vẫn rất quan trọng và rất cần thiết. Còn đối với chúng ta đang là học sinh, nhiệm vụ chủ yếu của chúng ta hiện nay là học tập thì không cần phải nói, ai cũng biết là việc học hỏi đối với chúng ta là quan trọng và cần thiết như thế nào rồi!

Nhưng tại sao học hỏi là một việc phải "tiếp tục suốt đời"?

Việc học hỏi là một việc phải được tiến hành không ngừng, không nghỉ, không giới hạn, liên tục, mãi mãi trong suốt cuộc đời của mỗi con người bởi vì sự hiểu biết của mỗi người, dù tài giỏi đến đâu, vẫn có bị hạn chế so với kiến thức sách vở mênh mông, vô hạn của nhân loại. Và hơn nữa thực tiễn đời sống thì muôn hình muôn vẻ, thiên nhiên, vũ trụ thì vô tận, đời người lại hữu hạn, làm sao có thể hiểu biết, có thể khám phá được hết? Khoa học ngày nay cũng đã phát triển tới một trình độ rất cao, một phạm vi rất rộng với một tốc độ rất lớn. Nếu chúng ta dừng lại không "tiếp tục" học hỏi thì vốn hiểu biết của mỗi người sẽ nhanh chóng trở thành thấp kém lạc hậu so với trình độ của thời đại cách mạng khoa học và kĩ thuật. Hơn nữa, sự nghiệp cách mạng của dân tộc ta đang phát triển ngày càng cao, đặt ra nhiều vấn đề mới và khó khăn. Nó đòi hỏi mỗi người phải luôn luôn đổi mới, do đó mà mỗi người chúng ta phải có những hiểu biết và năng lực mới phù hợp với yêu cầu của sự nghiệp đổi mới đất nước, dân tộc. Bác Hồ nhấn mạnh rằng chúng ta phải học hỏi "suốt đời" nghĩa là không được hạn định việc học hỏi ở một thời gian nhất định của một đời người. việc học hỏi phải được tiếp tục thường xuyên cho đến khi con người nhắm mắt xuôi tay.

Dân tộc ta và nhân loại đã có biết bao tấm gương về việc suốt đời học hỏi. Những tấm gương của Chu Văn An, Lê Quý Đôn, Hải Thượng Lãn Ông...là những tấm gương sáng cống hiến cả cuộc đời dùi mài kinh sử, tìm hiểu cuộc sống nhân dân, nghiên cứu thiên nhiên và con người, xem xét lịch sử xã hội. Cả cuộc đời nhà bác học Pasteur là cả một cuộc đòi tận tụy nghiên cứu khoa học. Tsionkovsky, ông tổ của khoa học du hành vũ trụ đã phải sống một cuộc đời rất chật vật, có khi chỉ ăn bánh mì đen và nước lã, nhưng vẫn nghiên cứu toán cao cấp, làm các thí nghiệm vật lí, hóa học...Chính Bác Hồ đã nêu gương sáng về việc suốt đời học hỏi. Bác đã khắc phục mọi khó khăn để học hỏi tất cả những gì cần thiết cho sự nghiệp cách mạng, từ lí luận trong sách đến kinh nghiệm ngoài đời. Những ngày làm công nhân trên tàu lênh đênh mặt biển, đêm đến Bác vãn lên boong tàu lấy ánh sáng trăng hắt vào đáy xoong, lòng chảo để học, những ngày xúc than vất vả ở thành phố Luân Đôn, Bác vẫn dành dụm tiền để theo học lớp tiếng Anh, đến những ngày cuối cùng của đời mình, Bác vẫn chăm đọc sách báo, theo dõi tin tức.

Đối với chúng ta là những học sinh đang rèn luyện phấn đấu để trở thành người lao động kiểu mới, người chủ tương lai của đất nước thì việc học hỏi hiện nay và mãi mãi về sau tất nhiên là một nhu cầu, một đòi hỏi không thể thiếu được trong cuộc sống.

Tuy chỉ nhằm nhắc nhở và động viên các trí thức sau ngày Thủ đô được giải phóng nhưng Bác Hồ đã nêu lên một chân lí vĩnh cửu, chân lí đó được nêu lên một cách nhẹ nhàng, giản dị biết bao! Chân lí đó mọi người đều hiểu được và phải được mọi người làm theo!

Thật vậy học hỏi là nhiệm vụ suốt đời của mỗi chúng ta, muốn trở thành người nông dân tốt, người chủ xứng đáng của nước nhà, chúng ta phải thường xuyên học tập để không ngừng nâng cao trình độ, chính trị, văn hóa, khoa học kĩ thuật, chung ta học ở đâu? Bác cũng dạy chúng ta: "Học ở trường, học ở sách vở, học lẫn nhau và học nhân dân..."

Chúng ta là học sinh, kiến thức mà chúng ta tích lũy được trước hết là những kiến thức cơ bản của nhà trường. Đó là những gì mà các thầy cô dạy chúng ta hàng ngày. Đúng như câu tục ngữ xưa đã nói: "Không thầy đố mày làm nên". Đó còn là những kiến thức phong phú mà chúng ta tích lũy được từ sách vở, như Lê-nin từng nói: "Không có sách vở thì không có tri thức". Đó cũng là những điều mà ta thu lượm được trong việc học hỏi lẫn nhau, vốn tri thức này cũng rất phong phú. "Học thầy không tày học bạn" là như vậy. Cái vốn kiến thức mênh mông vô tận mà chúng ta đã tích lũy được, chính là những tri thức chúng ta học hỏi được từ mọi người, từ thực tiễn cuộc sống. Câu tục ngữ: "Đi một ngày đàng, học một sàng khôn" chính là được đúc kết từ đó. Nhân dân và cuộc sống của nhân dân chính là người thầy vĩ đại nhất để ta học hỏi và cũng là nơi ta kiểm nghiệm và nâng cao hơn nữa cốn hiểu biết của mình.

Bác Hồ bảo chúng ta phải học hỏi suốt đời. Như vậy là Bác Hồ đòi hỏi chúng ta phải có một tinh thần phấn đấu kiên trì bền bỉ trong học tập. Mà muốn có được tinh thần phấn đấu đó, trước hết chúng ta phải xác định mục đích học tập của mình để làm cho đất nước phồn vinh, nhân dân hạnh phúc, chứ không phải để riêng mình "vinh thân". Cũng cần xác định cho mình một thái độ học tập đúng. Phải khiêm tốn và chịu khó học hỏi, học tập cũng là một mặt trận. Từ đó phải vận dụng phương pháp học tập đúng. Phải tự mình suy nghĩ, phân tích, chứng minh, kiểm tra những điều đã học hỏi được, không chấp nhận một cách thụ động, nhồi nhét và nhất là phải biết vận dụng kiến thức vào thực tiễn cuộc sống. "Học với hành phải đi đôi" Bác cũng đã dạy như vậy.

Lời dạy của Bác về nhiệm vụ phải tiếp tục học hỏi suốt đời, có ý nghĩa và tác dụng to lớn đối với tất cả mọi người và đối với riêng bản thân em. Bác nói đây là để huấn thị cho các nhà trí thức. Đối với các trí thức là những người có trình độ học vấn cao mà Bác vẫn yêu cầu phải tiếp tục học hỏi và học hỏi suốt đời. Vậy đối với chúng ta là những học sinh đang còn ở ngưỡng cửa khoa học, thì việc tiếp tục học suốt đời là điều tất nhiên và quan trọng như thế nào rồi. Học sinh chúng ta là những người còn đang ở dưới chân của thành trì khoa học cao vời vợi, cái đỉnh mà chúng ta sẽ chiếm lĩnh đang còn ở cao chót vót, ta tít tắp. Nếu không cố gắng tiếp tục học hỏi và tiếp tục học hỏi suốt đời mình thì làm sao mà chúng ta theo kịp thời đại. Những người đó nghĩ sao về lời dạy trên đây của Bác Hồ?

Con đường để chúng ta tiếp tục học hỏi rộng thênh thang nhưng không phải không có nhiều chông gai. Ai chùn bước sẽ thất bại và do đó sẽ không đủ năng lực cống hiến nhiều nhất cho Tổ quốc, cho nhân dân. Trước mắt chúng ta chỉ có một con đường: dù chúng ta được tiếp tục học lên bậc phổ thông trung học, đại học và học mãi mãi, dù chúng ta sẽ học nghề, đi thanh niên xung phong, nhập ngũ vào bộ đội...thì vẫn phải tiếp tục học suốt đời. Ai bảo rằng người công nhân, người nông dân ngày nay không phải học hỏi?

Lời Bác chỉ bảo cho các trí thức và là để dạy tất cả mọi người chúng ta là thế.

Nhiệm vụ cách mạng trọng đại của đất nước chúng ta lúc này là phải nhanh chóng khôi phục và phát triển kinh tế, xây dựng một nền kinh tế độc lập, tự chủ và phồn vinh. Muốn vậy phải xây dựng cơ sở vật chất và kĩ thuật hiện đại, phải có một đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ kĩ thuật cao để tăng năng suất lao động. Nếu không tiếp tục học hỏi thì chúng ta sẽ nhanh chóng bị thụt lùi lại phía sau, nhanh chóng bị đào thải. Do đó, đối với chúng ta theo lời dạy của Bác, nhiệm vụ học hỏi và tiếp tục học hỏi suốt đời càng trở nên vô cùng cấp thiết. Đó là nhiệm vụ của mỗi người công dân, đó là nhiệm vụ trọng yếu hàng đầu của mỗi người học sinh chúng ta.

- Trong cuộc sống, ai cũng đều có tham vọng trở nên thành công trong cuộc sống. Nhưng để có được sự thành đạt không phải là một điều dễ dàng. Nó phải đi liền với sự thông minh, có hiểu biết. Tuy nhiên, những người thiếu kiến thức mà lại có lòng tham không đáy thì chỉ rước họa mà thôi.

- Giới thiệu câu chuyện “Ngọc trong đá”.

II. Thân bài:

1. Giải thích ý nghĩa của câu chuyện

- Người thợ đá sở dĩ thất bại bởi anh ta quá tham lam, muốn trở nên giàu có như người thợ ngọc trong khi anh lại thiếu hiểu biết về ngọc nên kết quả việc tìm ngọc của anh bị thất bại, chẳng những không tìm thấy ngọc mà còn hại cả bao nhiêu đá, tài sản của anh đến độ phá sản, đau buồn rồi chết.

- Câu chuyện cho thấy bài học lớn về bệnh tham lam và thiếu hiểu biết: tham thì thâm, thiếu kiến thức thì khó có thể thành công. Đăc biệt cùng một lúc mắc cả hai căn bệnh này thì càng nguy hại hơn.

2. Biểu hiện của căn bệnh này.

- Người mắc bệnh tham lam hay chạy theo lợi ích, dục vong cá nhân. Vì ham muốn của mình mà sẵn sàng bất chấp mọi thứ: khó khăn,mạo hiểm… hoặc có thể dùng mọi thủ đoạn để đạt được tham vọng. 

- Người mắc bệnh thiếu hiểu biết là những kẻ thiếu hiểu biết về cuộc sống xung quanh mình nên khi đi vào thực tế thường hay gặp thất bại.

- Lòng tham có thể che mờ lí trí khiến con người không còn suy xét đúng, sai, lợi, hại… dẫn đến những việc lam gây hậu quả nghiêm trọng.

-> Đây là hai căn bệnh nguy hiểm có thể gặp trong xã hội, làm mất đi vẻ đẹp của con người và cản trở sự phát triển của xã hội, thậm chí còn có thể gây ra những hậu quả khôn lường cho cá nhân và cho cả cộng đồng.

- Nếu cùng một lúc cùng mắc cả hai căn bệnh này thì rất nguy hiểm và khó chữa. Người tham lam mà không có hiểu biết về khoa học, về nguyên tắc sống…thì hậu quả do họ gây ra thật khôn lường.

- Trong cuộc sống con người nên có ước mơ, khát vọng và cái đích phấn đấu nhưng đừng để lòng tham vô đáy chi phối bản thân dẫn đến những việc làm sai lầm.

- Cần trang bị cho mình đày đủ kiến thức trước khi muốn thực hiện một công việc nào đó. Có như thế chúng ta mới gặt hái được thành công. Tri thức sẽ là kim chỉ nam cho hành động, suy nghĩ, tư tưởng, tình cảm của mình, giúp ta có được lí tưởng và việc làm đúng đắn.

- Rút ra bài học cho bản thân.

- Cần có một thái độ sống đúng đắn và nó phải đi liền với sự thông thái, hiểu biết. Có được như vậy, mới mong có được thành công, hạnh phúc trong cuộc sống.

Trong lớp có bạn cho rằng: “ Không nên kết bạn với những người học yếu”. Anh (chị) hãy viết một bài văn bác bỏ quan niệm đó?

Gợi ý:

- Ông cha ta từ xưa đã dạy con cháu: Chọn bạn mà chơi.

- Có ý kiến cho rằng: Không nên kết bạn với những người học yếu.

- Ý kiến đó đúng, sai ra sao? Chúng ta nên đối xử với các bạn học yếu trong lớp như thế nào?

· Mặt đúng của ý kiến trên:

- Chơi với các bạn học yếu, chúng ta có thể bị ảnh hưởng tiêu cực nếu như không có bản lĩnh vững vàng. “ Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”.

- Các bạn học yếu vì nhiều lí do, nhưng phần lớn là vì ham chơi, lười học.

- Thực tế cho thấy tốt lên thì khó, xấu đi thì dễ. Vì thế nếu ta chơi với các bạn yếu kém thì phải cân nhắc thận trọng.

· Mặt chưa đúng: 

- Nếu ta chỉ chơi với các bạn học giỏi, bạn tốt thì các bạn học yếu sẽ có mặc cảm tự ti, khó hòa hợp với tập thể.

- Điều đó sẽ ảnh hưởng đến kết quả học tập, tu dưỡng và phong trào thi đua của lớp.

· Nên đối xử với các bạn học yếu như thế nào cho đúng?

- Trước hết, chúng ta không nên xa lánh, hắt hủi mà cần động viên, khích lệ các bạn ấy bằng tình cảm chân thành.

- Đối với các bạn gặp khó khăn về hoàn cảnh kinh tế hoặc trình độ nhận thức thí chúng ta nên quan tâm giúp đỡ về vật chất, tinh thần, phương pháp học tập.

- Đối với các bạn ham chơi. Thích quậy phá thì kiên trì giải thích, phân tích để đưa bạn về với bổn phận của học sinh là học tập và tu dưỡng cho tốt.

- Khơi dậy tinh thần thi đua ở các bạn yếu kém. Phải tin tưởng vào sự cố gắng và tiến bộ của các bạn ấy.

- Cuộc sống hiện đại dặt ra nhiều cơ hội và thách thức cho thế hệ trẻ.

- Mỗi học sinh cần phải có nhận thức đúng đắn trong học tập và tu dưỡng.

- Các bạn yếu kém phải có nghị lực vượt lên chính mình để đáp lại niềm tin yêu của cbạn bè, thấy cô, cha mẹ.

    Ăng-ghen nói: “hành trang quan trong nhất của con người là khiêm tốn và giản dị”. Câu nói rất đúng trong xã hội hiện nay. Nếu lòng chân thành giúp ta có một thế đứng vững chắc trong quan hệ giao tiếp thì tính giản dị giúp con người tránh xa những thất bại tầm thường, tính khiêm tốn cho ta những thành công trong cuộc sống. vậy bây giờ ta đặt câu hỏi:

Khiêm tốn là gì?

Lòng khiêm tốn cho những con người đứng đắn, biết nhìn xa. Người khiêm tốn là người nhã nhặn, không tính tự cao tự đại, hướng thiện, nêu cao óc học hỏi, không đề cao cá nhân với người khác....người khiêm tốn luôn cho mình là kém cõi cần phải học hỏi thêm.

    Tại sao phải khiêm tốn?

    Cuộc sống là một cuộc chiến, nếu chúng ta dừng lại với thành công của mình ở hiện tại tức là đã chấp nhận thất bại ở tương lai, ở lại quá khứ làm kẻ thua cuộc. con người có tài cán bao nhiêu đi chăng nữa thì cái khôn ngoan hiện hữu ấy cũng không thể được quả quyết là không ai hơn được. đương nhiên ta nhìn xuống thì có nhiều người kém cõi ta, nhưng nếu ta đem so sánh như vậy thì là điều vô lí vô cùng. Hãy nhìn lên phía trên kia kìa! Bạn là người tài giỏi ư? Tôi tin ngoài xã hội còn hàng vạn người hơn bạn. bạn là một doanh nhân thành đạt ư? Ngoài đời còn hành tá tỉ phú mà bạn không thể dếm nổi số thứ tự của mình đâu. Nếu trong lòng bạn muốn nuôi dưỡng một tư tưởng tuyệt đối hơn người thì không có lợi ích nào cho bạn ngoài cái “hạnh phúc” vô lí!

Trong khiêm tốn người ta tự cho mình là kém và cân học nữa, họ coi thành công như sự an ủi. các nhà bác học càng lớn càng thấy mình cần phải khiêm tốn là lẽ đương nhiên. Nhà vật lí học Niuton đã so sánh mình như một đứa trẻ dạo chơi trên bài biển may mắn nhặt được hòn sỏi đẹp và trước mắt là bể chân lí bao la. Ông còn nói: sở dĩ tôi nhìn xa là vì tôi ngồi trên vai người khổng lồ. Lê-nin có lời khuyên với thanh niên về cách nghĩ và hành động khiêm tốn: nếu tôi biết tôi biết ít tôi sẽ tìm cách để hiểu biết hơn, nhưng nếu anh tuyên bố là người cộng sản không cần biết điều cơ bản thì ở anh không có chút gì công sạn hết.Điều ta nên nhớ là Le-nin có tói 9000 sách của 15 thứ tiếng và 9 ngoại ngữ Anh,Pháp, Đức,...tính khiêm tốn không cho phép mình nghĩ ngơi trên những thành công đã đạt được và còn nhiều minh chứng cho tính chất đó ví dụ như ở Anhxtanh, Sodrat, Alecxander,..

     Ở một khía cạnh nào đó, khiêm tốn phải đi đôi với gỉan dị. vậy giản dị là dị? Giản dị là cách sống hòa nhập, tự nhiên hóa cuộc sống, sống phù hợp với hoàn cảnh, không cầu kì xa hoa. Giản dị thể hiện ở nhiều khía cạnh: cách ăn nói cẩn thận, không khoa trương, lời nói đơn giản, ngắn gọn dễ hiểu, không quan trọng hóa vấn đề, xem xét vấn đề dưới cái nhìn khoa học...Tại sao phải giản dị? tại vì đó cách sống khoa học. Thử hỏi cái đích của cuộc sống có phải là chân thiện mĩ? Con người vứt bỏ phiền toái ở xã hội và từ trong tâm trí họ sống hòa nhập với thiên nhiên, thân thiện với mọi người. tính giản dị rất cần trong cuộc sống, nó giúp ta tiết kiệm thời gian, khiến mọi người xung quanh tôn trọng ta, ta trở thành người biết cách ứng xử, gấn gũi chan hòa với mọi người.

Bác Hồ cảu chúng ta là một mẫu mực về tính giản dị và cả khiêm tốn được cả thế giới công nhận. Bác là chủ tịch nước nhưng lại ở nhà sàn, trồng rau, đi dép cao su,.. trong chiến dịch việt-bắc Bác ở hang Pác Pó, dùng đá làm bàn, ăn chao bẹ rau măng, uống nước sông suối,..Bác nói chuyện thân mật cởi mở như gia đình. Gs.Ngô Bảo Châu người vừa nhận giải Field toán học ăn mặc cũng bình thường, nhà khá nhưng đi học bằng dép cao su. Ông ăn nói giản dị khi khao bạn bè thì nói : “chẳng mấy khi tao giàu hơn chúng mày”.Noí đến giản dị phải kể đến người Nhật, họ giàu có nhưng ra đường thì cho dù là quan chức hay học sinh, là doanh nhân hay trí thức cũng trang phục bình dị như nhau, căn nhà họ sống không trang trí bằng những món đồ công nghệ đắt giá, mà trái lại là những thứ mang dậm tính bản sắc dân tộc.

Vậy là ta đã định nghĩa được khiêm tốn và giản dị trong câu nói của Ăng-ghen. Hai đức tính này nếu dược phát huy tốt sẽ tạo nên những hiệu ứng dặc biệt. Nhưng thật buồn vì những giá trị này không được chú ý. Có người tự mãn với số vốn kiến thức sẵn có, có người học đến một học vị nào đó rồi cho là “công thành danh toại” không cần nghiên cứu nữa. có người giàu có và tự cho là đủ nên chỉ lo ăn chơi tiêu xài, không lo phát triển, đến khi trắng tay rồi mới hối hận. có hiện tượng tương tự là thói khiêm tốn giả tạo-là thói khiêm tốn quá mức hóa ra là thói tự cao tự đại, nấp dưới bóng dáng của khiêm tốn thật sự. những hiện tượng trên mau chóng xóa bỏ sự tồn tại của đức tính khiêm tốn. bên cạnh đó thói đua đòi xa xỉ, chi xài của cải thời gian vào việc vô bổ cũng thật sai lầm. ăn mặc lòe loẹt chi vậy? nó không tạo cho ta cái đẹp thâm chí làm trò “lố bịch” cho thiên hạ. “Mốt thời trang đã khiến ta mất dần cái tính giản dị, do đó phải ăn mặc cho phù hợp với hoàn cảnh.

    Khiêm tốn giản dị chúng ta phải làm gì? Chúng ta phải biết đánh giá không thiên vị thực tài, không được coi thường thế hệ nhỏ tuổi, nêu cao ý thức học tập, phát triển không ngừng tư duy sáng tạo; sống cho phù hợp với hoàn cành và các giá trị chân-thiện-mĩ.

    Nói tóm lại, chỉ có khiêm tốn chúng ta mới có thể tiến bộ, chỉ có giản dị chúng ta mới có thể hòa nhập tự nhiên. Ăng- ghen đã nói đúng. Khiêm tốn và giản dị là công cụ đắt lực phục vụ ta trên đường đời. Có khiêm tốn và giản dị cùng với lòng chân thành thành công tự nhiên sẽ đến với bạn.

      Mỗi con người ta khi sinh ra đều có những ước mơ, hoài bão cho riêng mình. Những ước mơ đó là những khát khao, hi vọng mà chúng ta vươn tới. Để thực hiện ước mơ đó, trước tiên chúng ta cần phải lao động, suy nghĩ và làm viẹc hết mình để góp phần nâng cánh những ước mơ trỏ thành hiện thực. M Goorki đa nói: Lao động là đoi cánh của ươc mơ, la cội nguồn của niềm vi và sáng tạo”

       Lao động là những hoạt động có mục đích của con người nhằm tạo ra những của cải vật chất và tinh thần cho bản thân và cho xã hội. Những hoạt đọng đó đã góp phần nâng cánh những ước mơ, những mong ước thiết tha về những điều tốt đẹp trong tương lai. Như vậy, lao động là đôi cánh những ước mơ bay cao, bay xa, đưa con người đến những thành công mới, khám phá những điều bất ngờ, thú vị. M Gooriki đã khẳng định sâu sắc vai trò của lao động đối với mỗi người, đối với toàn xã hội. Lao động là một cách để chúnh ta khẳng định mình, vươn tới những đỉnh cao của trí tuệ, tri thức. Mỗi chúng ta đều có những ước mơ lớn lao hay những gì thân thuộc đều là cả một quá tình phấn đấu, vươn lên. Không ngừng suy nghĩ và làm việc, chúng ta mới có thể góp hần xây dựng và phất hiện nó. Thự tế, trong lao đọng nhiều người đã thấy khó khăn, mệt mỏi. mong muốn giản đơn của họ à sáng tạo ra một cái gì đó giúp họ đỡ vất vả. Nhứng ước mơ đó được xây dựng từ trong lao đọng và cúng được chính lao động nâng cánh cho ước mơ bay cao, bay xa. Phải lao động, nổ lực hết mình chúng ta mới có thể thực hiện được ước mơ đó. Đó là hình ảnh của bạn học sinh Đỗ Bằng Định- Học sinh trương THPT Phạm Ngũ Lão- Đông Anh- Hà Nội. Sinh ra trong một gia đình làm nông với hai vụ lúa chính và một vụ màu, phải thương xuyên lao đọng giúp gia đình, nhận ra sự khó khăn trong việc tách vỏ hạt đậu của bà con nông dân, Định đã nuôi ước moe ché tạo thành công chiếc máy tách vỏ hạt để giúp bà con nông dân đỡ vất vả. Sau một thời gian dài nghiên cứu và tìm tòi. Định đã chế tạo thành công chiếc máy tách vỏ hạt đậu, Tuy chỉ mới ở dạng mô hình nhưng cậu học sinh này tin rằng trong tương lai, cậu có thể nhân rộng ra chiếc máy để giúp đỡ mọi người. Không chỉ Định mà hiện nay ở nước ta có rất nhiều người đã nuôi ước mơ và nâng cánh ước mơ từ lao động mà đặc biệt là thế hệ trẻ- những chủ nhân tương lai của đất nước với những sự sáng tạo và cống hiến hết mình. Những sự sáng tạo cua thế hệ trẻ đó, có lẽ, dều bắt nguồn từ lao động. Phải hiểu được những gì mình và mọi người cần trong xã hội thì chúng ta mới có thể chủ động sáng tạo, phát huy được khả năng của mình. Và trong những lúc lao động ấy, được cống hiến là niềm vui của mỗi người. Lao động không mệt mỏi còn giúp chúng ta vơi đi những nổi buồn, nỗu đau trong cuộc sống. làm việc hết mìnhm suy nghĩ hết mình, sáng tạo làm cho chúng ta vui hơn khi mình có thể sáng chế, tìm tòi ra những cái mới. Chính từ lao động, chăm chỉ làm việc mà cuộc sống của chúng ta dần được cải thiện. Những thành quả lao động góp phần rất lớn vào cuộc sống vật chất va tinh thần của mỗi người. Va khi mà cuộc sống của chúng ta phát triển thì xã hội cung đi lên, phát triển mạnh mẽ, hội nhập ra toàn thế giới.

      Như vậy, ý kiến của M Goocki là hoàn toàn đúng. Mỗi chúng ta đều phải tích cực lao động, lao động không ngừng, phát huy những khả năng sẵn có của bản thân. Đồng thời chúng ta cần phải tích cực học tập, tìm tòi và phát triển cái mới. Cần tích cực nghiên cứu, tìm tòi, sáng tạo ra những phương thức mới, kĩ thuật mới. Bên cạnh đó, mõi người chúng ta phải có thai đọ tích cực, tự giác nghiên cức, ứng dụng các thành tựu khoa học kĩ thuật. có tính tự giác, kỉ luật cao trong lao động để có được những thành quả lớn nhất. Tuy nhiên, thực tế hiẹn nay có rất nhiều người không chịu lao động, chỉ biết ỉ lại, sống dựa dẵm vào sức lao dộng của người khác: suốt ngày chỉ biết chơi bời, không chịu làm việc. Hay là hiện nay có rất nhiều bạn trẻ tuy lao động nhưng lại không biết cách sáng tạo ra những phương pháp mới, chỉ biết làm theo những cái cũ không còn thích hợp với điều kiện và yêu cầu lao động hiện nay. Mỗi người chúng ta, trước hết là phải lao động và sáng tạo và tìm tòi những cái mới, đồng thời cũng nhắc nhở, động viên những người xung quanh lao động sáng tạo để có kết quả tốt nhất.

      Như vậy, có lao động chúng ta mới có điều kiện phát huy khả năng của bản thân, nâng cánh cho những ước mơ bay cao, bay xa. Lao động còn giúp cho cuộc sống và xã hội thêm phát triển, vì vạy mà chúng ta cần phải tích cực hơn trong lao động để có điều kiện vươn cao, bay xa hơn, đi đến những tầm cao mới.

      Bất kỳ một công việc nào, dù công việc làm ăn, học tập hay công tác, cũng thường có nhiều lời ong tiếng ve bàn ra tán vào, nên nhiều yếu tố khách quan tác động đến. Chủ trì công việc đó, nếu không “giữ chí cho bền”, ta sẽ dao động, lúng túng và nản lòng. Mà nản lòng thì kết quả công việc sẽ ra sao? Bàn về điều này, cách ngôn Pháp có câu: “Nản lòng là cái chết trong tâm hồn”. 

a/ Giải thích nội dung y nghĩa câu cách ngôn. 

- Nản lòng: Là thoái chí, giảm sút y chí, không muốn làm tiếp công việc khi bất chợt gặp khó khăn, chướng ngại khó có thể vượt qua. Lúc này, người chủ trì công việc đã muốn ngừng tay, bỏ dở, buông xuôi. Nản lòng cũng là trạng thái tâm lí mất hứng thú, mất hăng hái, mất tin tưởng và hi vọng, lụi tắt lửa nhiệt tình, tâm hồn nguội lạnh. 

- Theo câu cách ngôn, “Nản lòng là cái chết trong tâm hồn”. Cái chết trong tâm hồn chính là trạng thái tâm lí vừa nói. 

       - Câu cách ngôn này mới đọc qua, tưởng chừng như vô lí, nhưng suy ngẫm kỹ, đây đúng là một cách diễn đạt mạnh mẽ gây được ấn tượng sâu sắc. Sự nguội lạnh của tâm hồn được tác giả dân gian Pháp thể hiện bằng hình ảnh “cái chết trong tâm hồn”. Hình ảnh này không những dự báo một kết cục đen tối bi thảm mà còn có một y nghĩa phê phán mãnh liệt đối với những ai thiếu dũng khí không giữ được chí cho bền, yếu đuối về mặt y’ chí và nghị lực. 

     - Đây là một lời khuyên đầy y’ nghĩa cho tất cả mọi người. Trong đời, ai chẳng đi theo một lí tưởng, thực hiện một mục đích, tiến hành một công việc và chẳng gặp khó khăn trở ngại, có nhiều khó khăn, phải thất bại liên tiếp. Do đó, cuộc đời đòi hỏi tất cả mọi người phải có một tinh thần giữ bền y’ chí, giữ vững nghị lực và niềm tin. 

       - Đủ thấy, sự bền lòng vững chí là yếu tố rất cần thiết trong cuộc sống thường ngày của tất cả mọi người, mọi giới. Tục ngữ của ta nhiều câu đã đề cập đến tinh thần này: 

Nhà giáo, nhà văn Nguyễn Bá Học viết: “Đường đi khó, không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người ngại núi e sông”. 

       - Câu cách ngôn trên là một tư tưởng quí báu, một bài học sâu sắc khuyên bảo mọi người kiên trì nhẫn nại trước mọi khó khăn trên đường đời để được thành công

     - Câu cách ngôn này phù hợp với mọi người, mọi hoàn cảnh, mọi thời đại. Chúng ta là học sinh nên lấy đó làm phương châm sống cho mình để luôn luôn chiến thắng cuộc sống. Dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, chúng ta cũng đừng để tâm hồn mình nguội lạnh. Ánh lửa của nhiệt tình, niềm tin, hi vọng dù không giúp ta trở thành người tài năng dũng cảm thì cũng có thể hoàn thành tốt được nhiệm vụ của mình. 

    Hiện nay, học sinh muốn trở thành con ngoan trò giỏi đối với gia đình và xã hội thì ta phải bắt đầu học tập chăm chỉ ngay từ bây giờ, cùng với học tập chúng ta nếu muốn nâng cao thêm về tri thức thì sách chính là một người bạn thông minh giúp ta có nhiều kiến thức hơn vì vậy chúng ta sẽ tìm hiểu tại sao L.Tôn-xtôi lại nói rằng:" Đọc một cuốn sách hay cũng như được trò chuyện với một người bạn thông minh."

       Ở đây, L.Tôn-xtôi đã ví đọc sách như trò chuyện với một người bạn thông minh vì trong một cuốn sách thì luôn có vô vàng những kiến thức hay góp thêm vào kho tri thức của chúng ta để chúng thêm phong phú hơn và sách còn giúp cho chúng ta có những kiến thức để ứng dụng trong thực tế. Ngoài ra, khi đọc sách chúng ta sẽ trở thành một người uyên bác, có hiểu biết nhiều, sách chính là một người bạn tốt và thông minh vì sách không hại ta mà còn giúp ta trở nên thông minh hơn.

      Đúng như vậy, sách không hại ta nhưng con người thì lại khác. Có những người biết sử dụng sách nên khi đó sách có giá trị rất lớn và mang đến cho người đọc những điều mới mẻ và đưa con người đến một thế giới khác vì vậy L.Tôn-xtôi mới nói rằng:" Đọc một cuốn sách hay cũng như được trò chuyện với một người bạn thông minh".

      Nhưng ngoài ra còn có những người lợi dụng sách như một phương tiện để làm mai mọt đầu óc con người bằng cách sử dụng sách như một công cụ tiêm nhiễm vào đó những tư tưởng không đúng với một chuẩn mực của đạo đức do đó khi chọn sách cũng như chọn bạn, chúng ta phải chọn những cuốn sách mang nội dung lành mạnh, tốt vì khi làm như vậy thì cũng giống như ta đã chọn đúng một ngườu bạn tốt thật sự cho nên sách sẽ như một người bạn thông minh giúp ta đi lên bằng sự hiểu biết, uyên bác và thông minh thật sự.

       Do đó, chúng ta nên đọc sách thường xuyên vì sách sẽ giúp chúng ta nhận thức được nhiều hơn về sự phát triển của thế giới đang diễn ra từng ngày và nâng cao hơn tầm mắt của chúng ta. Và từ bây giờ chúng ta hãy chung tay góp sức đẩy lùi những người xấu cũng như những cuốn sách mang nội dung không lành mạnh đó vì nếu tồn tại thì chúng sẽ tiêm nhiễm vào tâm thức ta những điều không đúng, không hay.

     Từ đó, ta phải biết rằng sách có vai trò rất to lớn trong xã hội. Do đó, ngay bây giờ chúng ta hay học thật tốt cũng như là hãy nâng cao thêm tri thức bằng những cuốn sách hay để khi lớn lên chúng ta sẽ trở thành những trụ cột vững chắc cho nước nhà cũng như đưa nước ta đi lên cao hơn ở mọi mặt, mọi lĩnh vực.

       Đã bao giờ bạn tự hỏi thành công là gì mà bao kẻ bỏ cả cuộc đời mình theo đuổi? Phải chăng đó là kết quả hoàn hảo trong công việc, sự chính xác đến từng chi tiết? Hay đó là cách nói khác của từ thành đạt, nghĩa là có được một cuộc sống giàu sang, được mọi người nể phục? Vậy thì bạn hãy giành chút thời gian để lặng mình suy ngẫm. Cuộc sống sẽ chỉ cho bạn có những người đạt được thành công theo một cách giản dị đến bất ngờ.

      Thành công là khi bố và con trai có dũng khí bước vào bếp, nấu những món ăn mẹ thích nhân ngày 8-3. Món canh có thể hơi mặn, món cá sốt đáng lẽ phải có màu đỏ sậm thì lại ngả sang màu… đen cháy. Nhưng nhìn mâm cơm, mẹ vẫn cười. Bởi vì hai bố con không thể thành công trên “chiến trường” bếp núc, nhưng lại thành công khi tặng mẹ “đoá hồng” của tình yêu. Một món quà ý nghĩa hơn cả những món quà quý giá, hạnh phúc ấy long lanh in trong mắt mẹ.

       Thành công còn là hình ảnh một cậu bé bị dị tật ở chân, không bao giờ đi lại bình thường được. Từ nhỏ cậu đã nuôi ước mơ trở thành cầu thủ bóng đá. Sau bao nỗ lực khổ luyện, cậu bé trở thành cầu thủ dự bị trong một đội bóng nhỏ, và chưa bao giờ được chính thức ra sân. Nhưng đó không phải là thất bại. Trái lại, thành công đã nở hoa khi cậu bé năm xưa, với bao nghị lực và quyết tâm, đã chiến thắng hoàn cảnh để theo đuổi ước mơ từ ngày thơ bé. Thành công ấy, liệu có mấy người đạt được?

     Sau mỗi mùa thi đại học, có bao “sĩ tử” buồn rầu khi biết mình trở thành “tử sĩ”. Hai bảy điểm, cao thật đấy. Nhưng cao mà làm gì khi NV1 lấy tới hai bảy phẩy năm? Đó thật ra không phải là thất bại, chỉ là khi thành công - bị - trì – hoãn mà thôi. Cuộc sống vẫn chào đón họ với NV2, NV3. Quan trọng là họ đã nỗ lực hết sức để khẳng định mình. Đó là ý nghĩa vẹn nguyên của các kỳ thi, và cũng là bản chất của thành công.

Ngày còn nhỏ, tôi đã được đọc một câu chuyện rất xúc động. Truyện kể về một cậu bé nghèo với bài văn tả lại mẹ - người phụ nữ đã che chở cuộc đời em. Cậu bé viết về một người mẹ với mái tóc pha sương, với đôi bàn tay ram ráp nhăn nheo nhưng dịu hiền và ấm áp. Cậu kết luận rằng: bà ngoại là người mẹ - người phụ nữ đã nâng đỡ em trong suốt hành trình của cuộc đời. Bài văn lạc đề, phải về nhà viết lại. Nhưng đó mới chính là một tác phẩm thành công, bởi ở đó chất chứa tình yêu thương của đứa cháu mồ côi dành cho bà ngoại. Liệu có thành công nào, tình cảm nào thiêng liêng hơn thế?

       Nhiều năm trước, báo chí từng vinh danh một cậu học trò nghèo thi đậu đại học với vị trí thủ khoa. Đối với cậu, đó là một thành công lớn. Nhưng có một thành công khác, lặng thầm mà lớn lao, đó là chiến thắng của một người cha gần 20 năm trời đạp xích lô nuôi con ăn học. Bao niềm tin và hi vọng hiện lên trên gương mặt vốn đã chịu nhiều khắc khổ. Và ngày con trai đậu đại học cũng là ngày tốt nghiệp khoá - học - của - một - người - cha.

       Tôi biết có một nữ sinh tốt nghiệp đại học với tấm bằng loại ưu gần hai mươi năm trước. Với tài năng của mình, cô có thể gặt hái thành công trên con đường sự nghiệp và danh vọng. Nhưng cô sinh viên năm ấy đã chấp nhận hi sinh những cơ hội của đời mình để trở thành một người vợ đảm đang, một người mẹ dịu hiền của hai cô công chúa nhỏ. Cho tới bây giờ, khi đã là một phụ nữ trung niên, Người vẫn nói với tôi rằng: “Chăm sóc bố và hai con chu đáo, đối với mẹ đã là một thành công lớn”. Mỗi khi nghe câu nói ấy, tôi lại rơi nước mắt. Gia đình là hạnh phúc, là thành quả đẹp đẽ của đời mẹ, và chúng tôi phải cảm ơn mẹ vì điều đó.

      Con người luôn khát khao thành công, nhưng mù quáng theo đuổi thành công thì thật là vô nghĩa. Bạn muốn mình giàu có, muốn trở thành tỷ phú như Bill Gates? Vậy thì hãy gấp đồng tiền một cách cẩn thận rồi trao nó cho bà cụ ăn xin bên đường. Với việc làm đẹp đẽ ấy, bạn sẽ cho mọi người hiểu được bạn không chỉ giàu có về vật chất mà còn giàu có tâm hồn. Khi đó, bạn đã thực sự thành công.

Cũng có khi bạn ước mơ thành công sẽ đến với mình như đến với Abramovich - ông chủ của đội bóng toàn những ngôi sao? Thành công chẳng ở đâu xa, chỉ cần bạn dành thời gian chăm sóc cho “đội bóng” của gia đình bạn. Ở đó, bạn nhận được tình yêu thương vô bờ bến, thứ mà Abramovich không nhận lại được từ những cầu thủ của ông ta.

       Thành công đến với mọi người một cách giản dị và ngọt ngào như thế! Bạn được sinh ra, đó là một thành công vĩ đại của cha và mẹ. Trách nhiệm của bạn là phải gìn giữ cho vẻ đẹp hoàn thiện của thành công ấy. Đừng bao giờ ủ ê nghĩ rằng cuộc sống là một chuỗi của thất bại, bởi như một giáo sư người Anh từng nói: “Cuộc sống này không có thất bại, có chăng là cách chúng ta nhìn nhận mọi việc mà thôi”. Còn đối với tôi, thành công là khi ai đó đọc được bài viết nhỏ này. Có thể sẽ chẳng được điểm cao, nhưng gửi gắm được những suy nghĩ của mình vào trang viết, với tôi, đó là một thành công. 

Sưu tầm

(Sưu tầm)