Phân tích đoạn thơ sau trong bài "Tiếng hát con tàu" (Chế Lan Viên) để làm rõ những tình cảm sâu nặng của tác giả đối với nhân dân:
                         "Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ
                          Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa,
                          Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa
                          Như chiếc nôi dừng bỗng gặp cánh tay đưa.

                          Con nhớ anh con, người anh du kích
                          Chiếc áo nâu anh mặc đêm công đồn
                          Chiếc áo nâu suốt một đời vá rách.
                          Đêm cuối cùng anh cởi lại cho con.

                          Con nhớ em con, thằng em liên lạc
                          Rừng thưa em băng, rừng rậm em chờ
                          Sáng bản Na, chiều em qua bản Bắc
                          Mười năm tròn! Chưa mất một phong thư.

                          Con nhớ mế! Lửa hồng soi tóc bạc
                          Năm con đau, mế thức một mùa dài.
                          Con với mế không phải hòn máu cắt
                          Nhưng trọn đời con nhớ mế ơn nuôi.

                          Nhớ bản sương giăng, nhớ đèo mây phủ
                          Nơi nào qua, lòng lại chẳng yêu thương?
                          Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở
                          Khi ta đi, đất đã hóa tâm hồn!"
* Nêu khái quát về tác giả, tác phẩm
      1) Chế Lan Viên $(1920-1989)$ là nhà thơ lớn của thơ ca hiện đại. Chuyển biến từ nhà thơ lãng mạn thành nhà thơ cách mạng. Thơ ông giàu chất trí tuế, chất sử thi, hình ảnh tráng lệ...
TIếng hát con tàu là bài thơ xuất sắc của Chế Lan VIên, ra đời trong không khí miền Bắc đang dấy lên phong trào đồng bào miền xuôi lên phát triển kinh tế - văn hóa miền núi, trong đó có Tây Bắc. Nội dung nổi bật nhất là bày tỏ tình cảm sâu nặng của mình đối với nhân dân. Bài thơ rất tiêu biểu cho phong cách thơ giàu chất trí tuệ của Chế Lan Viên.
        2) Về đoạn trích
      - Nội dung bao trùm: Bày tỏ tình cảm sâu nặng với nhân dân và suuy tư sâu sắc về những chuyển hóa kỳ diệu của tâm hồn.
       - Trình tự mạch thơ: Đoạn trích có ba phần khá rõ rệt. Khổ thơ đầu bày tỏ niềm hạnh phúc lớn lao khi được về với nhân dân: ba khổ thơ tiếp theo hồi tưởng về những hy sinh đầy ân tình, ân nghĩa của người dân Tây Bắc; khổ thơ cuối đúc kết thành triết lý về sự chuyển hóa kỳ diệu của tâm hồn con người
* Phân tích cụ thể
a) Khổ thơ đầu (của đoạn trích)
      - Tình cảm bao trùm là lòng biết ơn sâu nặng và niềm hạnh phúc lớn lao của cái tôi trữ tình khi từ bỏ thế giới nhỏ hẹp của cá nhân để về với nhân dân.
Đối với con người ở đây, nhân dân là những gì thân thương mật thiết, là ngọn nguồn sự sống, là bầu sinh khí, là nguồn sinh lực, luôn cưu mang, che chở, tiếp sức... Cho nên về với nhân dân là lẽ sống lớn, một hạnh phúc lớn. Phân tích được ý nghĩa đó trong các cặp hình ảnh: "Con gặp lại nhân daan như nai về suối cũ", "Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa", "đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa", "Chiếc nôi ngừng bống gặp cánh tay đưa"... Cần thấy đó cũng chính là mối quan hệ thiêng liêng giữa cá nhân và cộng đồng, giữa con người và cuộc sống nói chung.
     - Nghệ thuật nổi bật là việc tạo ra những cặp hình ảnh giàu tính tượng trưng, mỗi cặp sắc thái khác nhau: nai - suối cũ, cỏ - tháng giêng hai, chim én - mùa xuân, chiếc nôi ngừng - cánh tay đưa, cơn khát trẻ thơ - bầu sữa mẹ. Đồng thời, chú ý cả tính trùng điệp của chuỗi so sánh dài ấy, tạo nên kiểu so sánh trùng điệp. Nhờ đó mà cảm xúc thêm nồng nàn, suy tư thêm sâu sắc.
b) Ba khổ thơ tiếp theo (của đoạn trích)
     - Tình cảm bao trùm là nỗi nhớ da diết về những kỷ niệm với Tây Bắc của một người con luôn khắc cốt ghi tâm bao ơn nghĩa. Nhớ về những việc làm đầy hy sinh, đùm bọc, cưu mang rất cụ thể của người anh (cho tấm áo trước lúc hy sinh), người em liên lạc (mười năm liền tận tụy miệt mài), người mẹ (thức suốt một mùa dài để ân chần chăm sóc). Phân tích những hình ảnh cảm động: "Chiếc áo nâu anh mặc đêm công đồn - Chiếc áo nâu suốt cuộc đời vá rách - Đêm cuối cùng anh cởi lại cho con - Rừng thưa em băng, rừng rậm em chờ... Mười năm tròn! Chưa mất một phong thư... Lửa hồng soi tóc bạc - Năm con đau, mế thức một mùa dài"... và những tâm nguyện đinh ninh: "Con với mế không phải hòn máu cắt - Nhưng trọn đời con nhớ mãi ơn nuôi".
      - Nét nghệ thuật nổi bật ở đây là việc tạo ra nhiều hình ảnh chân thực, gây được ấn tượng mạnh. Hình ảnh được tạo bằng thủ pháp đối lập nhuần nhuyễn: chiếc áo nâu - một đời vá rách, mười năm tròn - một phong thư, lửa hồng - tóc bạc, năm con đau, mế thức một mùa dài... Đồng thời, là cách xưng hô theo quan hệ máu mủ ruột thịt: anh con, em con, mế. Nhờ những nét nghệ thuật ấy mà hình hảnh sắc nét, lời thơ thấm thía, cảm xúc da diết...
c) Khổ thơ cuối (của đoạn trích)
     - Bao trùm lên khổ thơ này là niềm nhớ thương đằm thắm, sâu nặng với những miền quê mình đã từng qua với lời nhớ thương, lờ khẳng định, cùng những hình ảnh thân thương: "Nhớ bản sương giăng, nhớ đèo mây phủ - Nơi nào qua lòng lại chẳng yêu thương". Đồng thời là suy tư sâu sắc về những chuyển hóa kỳ diệu của tâm hồn con người được đúc kết thành triết lý: "Khi ta ở chỉ là nơi đất ở - Khi ta đi, đất đã hóa tâm hồn". Đó là điều kỳ diệu mà tình cảm con người đã làm được để biến kỷ niệm với những niềm đất mình đã từng qua thành tâm hồn của chính mình.
     - Đoạn này, thủ pháp trùng điệp tiếp tục được sử dụng, với các điệp từ, điệp ngữ: Nhớ... nhớ..., Khi ta... Khi ta... Nhưng quan trọng hơn cả là lối suy tưởng: "Khi ta ở chỉ là nơi đất ở - Khi ta đi, đất đã hóa tâm hồn". Tác giả tạo ra sự phi lý bề ngoài (đất hóa tâm hồn) làm hình thức chứa đựng chân lý bên trong: Tình cảm gắn bó giữa con người với những miền đất sẽ theo thời gian mà âm thầm bồi đắp nên tâm hồn cho con người. Đây là một triết lý sâu sắc, thâu tóm được một quy luật phổ biến trong đời sống nhân sinh. Từ cảm xúc suy tư đúc kết thành những triết lý chính là một nét độc đáo của nghệ thuật thơ Chế Lan Viên.

Thẻ

× 116

Lượt xem

2157
Chat chit và chém gió
  • dung8amt:4/24/2014 10:02:02 PM
  • dung8amt:4/24/2014 10:02:09 PM
  • dung8amt:4/24/2014 10:02:11 PM
  • dung8amt: yawn 4/24/2014 10:02:43 PM
  • nmynhan: coffee 4/24/2014 10:08:25 PM
  • nmynhan: ngu som the moi nguoi.cho mjh lan we voi 4/24/2014 10:10:58 PM
  • angelfall98: chào mn 4/25/2014 10:19:34 PM
  • angelfall98: big_grin 4/25/2014 10:19:38 PM
  • thongoc201999: xin lỗi, có ai ko ạ 4/28/2014 4:19:55 PM
  • thongoc201999: tại sao ko thể đăng câu hỏi lên dc mn 4/28/2014 8:23:43 PM
  • Mít Tơ Đi: big_grin 4/28/2014 8:29:06 PM
  • khongcannhau7: hi, chao mn 4/28/2014 8:43:38 PM
  • tienni68: 222222222222222 4/29/2014 7:27:33 PM
  • cayto137: trường bạn thi chưa 4/30/2014 7:25:35 AM
  • tienni68: 22222222222222222 4/30/2014 8:27:52 AM
  • dovanhoan1979: cho em hỏi tại sao tố hữu đặt nhan đề la "khi con tu hú" mà không dặt là "tiếng chim tu hú,Hè dậy trong tù,Tâm tư trong tù, Khao khát tự do"? 5/1/2014 5:58:20 PM
  • dovanhoan1979: not_worthy 5/1/2014 5:59:05 PM
  • huethanh527: chao mn 5/1/2014 10:09:09 PM
  • huethanh527: cái này khó trả lời này.nhưng mk nghĩ nếu dùng những nhan đề kia thì làm lộ ý thơ 5/1/2014 10:42:07 PM
  • huethanh527: có còn ai thức ko vậy 5/2/2014 12:27:01 AM
  • vuthihuong167: happy chào mn, mình là thành viên mới, mong mọi người giúp đỡ! 5/2/2014 10:41:02 AM
  • chethi_trinh: hế lô mọi người 5/2/2014 3:15:54 PM
  • casauchua_nga: co 5/2/2014 9:46:39 PM
  • casauchua_nga: nihao 5/2/2014 9:46:49 PM
  • phamyennhi10cc: gan toi thi hk2 toi ui do cac ban co ai biet de hay chi cho minh zoi nha 5/3/2014 6:57:37 PM
  • huethanh527: có ai ko 5/3/2014 8:41:25 PM
  • hoanglelinh26: chao m.n..... 5/4/2014 3:26:59 PM
  • hoang.nhu.y.i.like.you: các bạn cho mìnhl m wen nhé! 5/4/2014 3:38:41 PM
  • hoang.nhu.y.i.like.you: có ai sinh năm 98 ko kb vs m đi! happy 5/4/2014 3:39:28 PM
  • somaly.161198: xin chào mọi người 5/4/2014 9:10:40 PM
  • somaly.161198: có tớ 98 nè 5/4/2014 9:11:34 PM
  • nthuylinh38: co ai thi hk2 chua vay 5/4/2014 9:59:21 PM
  • miumiu20737: 22222222222 5/5/2014 8:03:22 AM
  • nguyenvanloc144: loser có ai có bài viết thuyết minh về đoạn trích chí khí anh hùng ko vậy 5/5/2014 8:38:31 AM
  • nguyenvanloc144: chiều nay đi thi rồi sad 5/5/2014 8:38:39 AM
  • miumiu20737: ban tran binh trong phai ko 5/5/2014 8:47:33 AM
  • miumiu20737: mjnh nghi ko ra chi khi anh hung dau 5/5/2014 8:47:47 AM
  • miumiu20737: mjnh nghi ra chinh phu ngam ak 5/5/2014 8:48:12 AM
  • miumiu20737: BAI CHI KHI ANH HUNG http://loigiaihay.com/phan-tich-doan-trich-chi-khi-anh-hung-c37a1156.html 5/5/2014 8:49:57 AM
  • miumiu20737: good_luck 5/5/2014 8:54:04 AM
  • nguyenvanloc144: có bạn nào học lớp 10 ko 5/5/2014 8:55:09 AM
  • nguyenvanloc144: broken_heart 5/5/2014 8:55:17 AM
  • nguyenvanloc144: crying cứu mình với 5/5/2014 8:55:35 AM
  • nguyenvanloc144: nghị luận về một tư tưởng đạo lí thì cách làm bài như thế nào zậy mọi người pumpkinpumpkin 5/5/2014 8:56:21 AM
  • miumiu20737: theo nhu co minh noi la co the noi ve long nhan ai 5/5/2014 8:58:39 AM
  • miumiu20737: tinh yeu thuong giua con nguoi voi nguoi 5/5/2014 8:59:23 AM
  • miumiu20737: good_luck 5/5/2014 8:59:40 AM
  • nguyenvanloc144: cách làm bài nghị luận sao hả bạn ?? 5/5/2014 9:05:58 AM
  • nguyenvanloc144: bạn ơi sad 5/5/2014 9:06:10 AM
  • miumiu20737: nghi luan van hoc hay la nghi luan xa hoi 5/5/2014 9:06:29 AM
  • sakurako.9x: ai còn thức 5/6/2014 1:01:36 AM
  • confident_duck4: có ai không 5/6/2014 2:18:42 PM
  • buiphuongct98: hú hú 5/7/2014 3:17:20 PM
  • buiphuongct98: wave 5/7/2014 3:17:34 PM
  • buiphuongct98: rolling_on_the_floorcall_me 5/7/2014 3:17:46 PM
  • buiphuongct98: rock_on 5/7/2014 3:17:52 PM
  • mylove_98_xq: có ai học lớp 10 k 5/7/2014 7:53:25 PM
  • mylove_98_xq: ddik chusq mày 5/7/2014 7:54:12 PM
  • mylove_98_xq: đinh công mạnh nhà bọn mày 5/7/2014 7:54:30 PM
  • thiencr7147: clgt? 5/7/2014 8:23:57 PM
  • vunguyenhongna: happy 5/7/2014 9:02:47 PM
  • huethanh527: :wave 5/7/2014 9:03:30 PM
  • vunguyenhongna: @@ 5/7/2014 9:51:23 PM
  • tranmylinhh: ai đó làm mở bài CHí khí anh hùng dùm mình đc k :/ 5/7/2014 10:04:14 PM
  • diepvu.10a6: mai thi rồi..... nản quá các bác ơi 5/7/2014 10:09:45 PM
  • diepvu.10a6: ai e-tics kb lw cái nhể 5/7/2014 10:13:26 PM
  • vunguyenhongna: mai các ban thy tốt nhé 5/7/2014 10:25:24 PM
  • jamesbondmv007: ai làm mở bài kết bài Trao Duyên với Chí Khí Anh Khùng... à nhầm Anh Hùng giùm mình với 5/10/2014 11:35:24 AM
  • jamesbondmv007: whew nail_biting I_dont_know not_worthy 5/10/2014 11:37:20 AM
  • jamesbondmv007: cryingat_wits_endwaitingtime_outstraight_face 5/10/2014 11:38:33 AM
  • sheep9: mọi người qua câu hỏi lịch sử cho câu trả lời đúng giúp em với,em đang treo thưởng! 5/12/2014 5:44:57 PM
  • suunguyen1994: peace_sign 5/14/2014 12:05:05 AM
  • suunguyen1994: hello 5/14/2014 12:05:16 AM
  • suunguyen1994: tất cả 5/14/2014 12:05:20 AM
  • suunguyen1994: có ai chém hem 5/14/2014 12:05:58 AM
  • suunguyen1994: not_listening 5/14/2014 12:06:32 AM
  • casauchua_nga: chào su 5/15/2014 8:30:51 PM
  • lethihuong427: aloooooooo 5/18/2014 6:22:26 PM
  • lethihuong427: xin chào các b mih` là thah` viên ms laughing 5/18/2014 6:22:38 PM
  • lethihuong427: 0ở đây ai học giỏi toán và T.anh nhất zị ^^ 5/18/2014 6:23:18 PM
  • nguyentringlong: anh chị ơi... các anh chị năm ngoái thi viết văn nghị luận đề j` z ạ??? 5/21/2014 5:53:48 PM
  • casauchua_nga: yawn 5/21/2014 6:23:29 PM
  • thuxga712: xin chao 5/27/2014 8:00:38 PM
  • onchay02: có ai ko 5/30/2014 6:23:05 PM
  • duynguyencamau1996: co' ai người cà mau trong đây ko 6/1/2014 7:20:31 PM
  • lamquynh3004: big_grin 6/1/2014 9:13:22 PM
  • lamquynh3004: ở đây vắng vẻ nhỉ 6/1/2014 9:13:38 PM
  • huethanh527: câu viết về biển đảo mà 7 đ thì vui nhỉ 6/2/2014 1:18:17 PM
  • huethanh527: tha hồ mà chém 6/2/2014 1:18:34 PM
  • onchay02: thấy rồi 6/2/2014 2:09:07 PM
  • thongoc1994: alien 6/3/2014 10:51:13 AM
  • onchay02: hi 6/6/2014 8:08:23 AM
  • onchay02: peace_sign 6/10/2014 7:50:29 AM
  • pechuapitnoi999: not_listening 6/18/2014 12:33:20 PM
  • pechuapitnoi999: em đk 10đ môn văn ạ 6/18/2014 12:34:13 PM
  • onchay02: ghê thế 6/19/2014 6:49:17 PM
  • Con Gái MAFIA: big_grin 6/20/2014 7:30:51 PM
  • Con Gái MAFIA: big_grin 7/6/2014 8:31:27 PM
  • ngoctram311297: hjjwave 7/9/2014 7:44:29 PM
  • Con Gái MAFIA: devil 7/28/2014 8:27:10 PM
Đăng nhập để chém gió cùng mọi người
  • Đỗ Quang Chính
  • Đỗ Đức Vỹ
  • nguyenphuc423
  • Xusint
  • babylove_yourfriend_1996
  • watashitipho
  • thienthan_forever123
  • dangkhuong83
  • matanh_31121994
  • hatxihoiolala2000
  • thienhaxanh9898
  • quangtung237
  • vi_meo_2000
  • quybalamcam
  • milk_cake98
  • Phạm Anh Tuấn
  • ductoan933
  • nhile123456
  • tieuanngan
  • hoathuytien287_yt
  • hoanghuy321974
  • heocon97_cute
  • woodknight22
  • phmtho68
  • tuanhieu1997
  • trinhminhduc1998
  • nguyenducthien0197
  • babyhe0vip
  • nguyentranganh26
  • Death
  • giapvancanhlls
  • dungsi9611
  • sweetmilk1412
  • truongtram841
  • buiphuongok
  • judy
  • parkji99999
  • tranthiquyngoc96
  • thanhhai.dh.91
  • ckipcoi25
  • pupupun96
  • chjpchjp_xink_kut3
  • taolan96
  • sanghd099
  • phuongthanh320
  • trunghieu767
  • traitimbagza
  • lamtranghi
  • huongduong2603
  • ngondoisank
  • pelinh_ngocnghech_kute