NGỮ VĂN 9

Hiện nay, học sinh muốn trở thành con ngoan trò giỏi đối với gia đình và xã hội thì ta phải bắt đầu học tập chăm chỉ ngay từ bây giờ, cùng với học tập chúng ta nếu muốn nâng cao thêm về tri thức thì sách chính là một người bạn thông minh giúp ta có nhiều kiến thức hơn vì vậy chúng ta sẽ tìm hiểu tại sao L.Tôn-xtôi lại nói rằng:" Đọc một cuốn sách hay cũng như được trò chuyện với một người bạn thông minh."

Ở đây, L.Tôn-xtôi đã ví đọc sách như trò chuyện với một người bạn thông minh vì trong một cuốn sách thì luôn có vô vàng những kiến thức hay góp thêm vào kho tri thức của chúng ta để chúng thêm phong phú hơn và sách còn giúp cho chúng ta có những kiến thức để ứng dụng trong thực tế. Ngoài ra, khi đọc sách chúng ta sẽ trở thành một người uyên bác, có hiểu biết nhiều, sách chính là một người bạn tốt và thông minh vì sách không hại ta mà còn giúp ta trở nên thông minh hơn.

Đúng như vậy, sách không hại ta nhưng con người thì lại khác. Có những người biết sử dụng sách nên khi đó sách có giá trị rất lớn và mang đến cho người đọc những điều mới mẻ và đưa con người đến một thế giới khác vì vậy L.Tôn-xtôi mới nói rằng:" Đọc một cuốn sách hay cũng như được trò chuyện với một người bạn thông minh".

Nhưng ngoài ra còn có những người lợi dụng sách như một phương tiện để làm mai mọt đầu óc con người bằng cách sử dụng sách như một công cụ tiêm nhiễm vào đó những tư tưởng không đúng với một chuẩn mực của đạo đức do đó khi chọn sách cũng như chọn bạn, chúng ta phải chọn những cuốn sách mang nội dung lành mạnh, tốt vì khi làm như vậy thì cũng giống như ta đã chọn đúng một ngườu bạn tốt thật sự cho nên sách sẽ như một người bạn thông minh giúp ta đi lên bằng sự hiểu biết, uyên bác và thông minh thật sự.

Do đó, chúng ta nên đọc sách thường xuyên vì sách sẽ giúp chúng ta nhận thức được nhiều hơn về sự phát triển của thế giới đang diễn ra từng ngày và nâng cao hơn tầm mắt của chúng ta. Và từ bây giờ chúng ta hãy chung tay góp sức đẩy lùi những người xấu cũng như những cuốn sách mang nội dung không lành mạnh đó vì nếu tồn tại thì chúng sẽ tiêm nhiễm vào tâm thức ta những điều không đúng, không hay.

Từ đó, ta phải biết rằng sách có vai trò rất to lớn trong xã hội. Do đó, ngay bây giờ chúng ta hay học thật tốt cũng như là hãy nâng cao thêm tri thức bằng những cuốn sách hay để khi lớn lên chúng ta sẽ trở thành những trụ cột vững chắc cho nước nhà cũng như đưa nước ta đi lên cao hơn ở mọi mặt, mọi lĩnh vực.

1/ Mở bài : 

- Trên thế giới , từ xưa đến nay , hầu như bất kì ai cũng có một người bạn , một tình bạn . Ở VN từng có tình bạn đẹp như : Lưu Bình – Dương Lễ …

- Ý nghĩa của tình bạn đối với con người như thế nào ? Ngoài sự khôn nhoan điều quý nhất mà thượng đế ban cho con người là tình bằng hữu ( La Rơ – sơ- phu -cô – nhà tư tưởng pháp thế kỉ XVII).

2/ Thân bài : 

a/ La Rơ –sơ – phu – cô muốn khẳng định điều gì qua lời phát ngôn ấy ? 

- Tình bạn là một trong những điều quý giá nhất trên đời , một ân huệ thiêng liêng mà thượng đế ban cho con người , một quà tặng của sự sống. 

- Con người ta không thể sống mà không có tình bạn , thiếu tình bạn là một thiệt thòi không gì bù đắp được.

b/ Đem tình bạn gắn liền với sự khôn ngoan , nhà tư tưởng pháp có ý nhấn mạnh điều gì?

- Con người cần có sự khôn ngoan , nhưng con người cần có bạn , có tình bạn.

- Không thể đem sự khôn ngoan thay thế cho tình bạn. có những trường hợp sự khôn ngoan phải nhường chổ cho tình bạn. 

- Không thể đem tính toán hơn thiệt làm chuẩn mực cho tình bạn . nếu sự khôn ngoan là lí trí giúp con người có lí lẻ , sự nhạy bén để tính toán việc đời , thì tình bạn xuất phát từ tình cảm vô tư và chân thành. 

c/ Bày tỏ ý kiến của bản thân 

- La Rô – sơ –phu-cô đã có một quan niệm rất chính xác về tình bạn . Đó là một ân huệ mà cuộc sống đã ban cho , một thứ tình cảm thiêng liêng chỉ con người mới có. 

- không có tình bạn cuộc sống sẽ buồn tẻ vô cùng con người sẽ chỉ đơn độc như con thú. 

- Tình bạn là một nguồn chia sẻ , động viên đã giúp cho con người vượt lên bao khó khăn có thể cả những lúc bế tắc tưởng chưng như không thể nào vượt qua nổi. 

- Một tình bạn chân thành , một người bạn tốt có thể giúp cho con người trở nên tốt hơn. 

- Một tình bạn tốt phải là một tình bạn vô tư , vượt lên những tính toán thiệt hơn , những cân nhắc lạnh lùng của trí tuệ. 

- Một tình bạn tốt nhiều khi đòi hỏi sự hi sinh . Không phải ngẫu nhiên mà người VN ngày xưa và cả ngày nay coi câu chuyện của Lưu Bình – Dương Lễ là câu chuyện đẹp đẽ nhất của tình bạn . Người đọc thơ cũng quý trọng Nguyễn Khuyến với những câu thơ thể hiện một cách nghĩ vô tư về tình bạn :

“ Kể tuổi tôi còn hơn tuổi bác

Tôi lại đau trước bac mấy ngày

Làm sao bác vội về ngay

Chợt nghe tôi bỗng chân tay rụng rời !

3/ Kết bài : 

- Sống trên đời , phải có bạn , phải xây dựng cho mình một tình bạn tốt .

- Chỉ thực sự có bạn tốt khi chính mình cũng tốt trong tình bạn , phải biết vô tư , phải biết quên mình trong tình bạn 

Trong cuốn “TRỊNH CÔNG SƠN RƠI LỆ RU NGƯỜI” (2003). Cố nhạc sĩ TRỊNH CÔNG SƠN đã viết:

“Càng sống nhiều càng thấy cái chết dễ dàng đến với bất kì ai, sống thì quá khó mà chết thì quá dễ. Sống thì có hẹn hò hôm nay, hôm mai mà chết chết thì chẳng có một cái hẹn hò báo trước nào cả”.

Vậy phải sống sao cho có ý nghĩa, cho tốt đẹp. Một thế giới ấm áp là 1 thế giới có tình yêu thương giữa người với người, dù chỉ là những quan tâm, động viên nhỏ thôi nhưng nó lại có sức mạnh to lớn, thổi bay những gian nan vất vả, xóa sạch mọi nỗi đau tâm hồn, thể xác,…

Có ý kiến cho rằng: “Sống có đạo lý là cần thiết nhưng biết yêu thương còn quan trọng hơn”.

Ta hiểu rằng trí óc giàu bởi những gì nó nhận vào và trái tim giàu bởi những gì nó cho đi, ấy chính là tình thương, là tấm lòng. Tình thương là mặt trời, là thi ca của cuộc sống. Nó bắt nguồn từ sâu thẳm trong tâm hồn mỗi người. Yêu thương là tìm thấy hạnh phúc của mình trong hạnh phúc của người khác. Tình cảm yêu thương, lòng nhân hậu của con người dành cho con người nó được biểu hiện bằng sự cảm thông, chia sẻ, hi sinh, mà cội nguồn của nó là lòng chắc ẩn yêu thương. 

Con người là mối tổng hòa của mọi quan hệ xã hội, không ai có thể sống riêng rẽ, cô đơn, bởi nếu tự tách mình ra khỏi cộng đồng, đứng bên lề cuộc đời, con người trở thành 1 ốc đảo hoàn toàn tách biệt. Yêu thương là đoàn kết, đùm bọc nhau, là dành trọn cho nhau những gì tốt đẹp nhất. Gia đình, bạn bè,... là những người nhận lấy yêu thương, còn bạn trao cho họ tình yêu thương để thắp lên niềm tin, xua tan nỗi buồn. tình thương là thứ tình cảm mà con người cần phải trao và nhận, tình thương yêu cần cho bạn, cần cho tôi, cần cho tất cả mọi người.

Tình yêu thương như dòng suối , như ánh sáng và khí trời trong lành , tươi mát , là dưỡng chất cho con người vượt qua những chông gai cuộc đời.tình thương làm lóe lên những đốm lửa hồng giữa những góc khuất trong tâm hồn bạn. Khi những ngày bình yên phẳng lặng trôi đi, cũng là lúc những song gió ập đến với niềm dữ dội sẽ cuốn trôi và nhấn chìm bạn xuống địa ngục tối tăm , lạnh lẽo của cuộc đời. Chính khi bạn cảm thấy tuyệt vọng, khó chăn nhất thì tình thương của ai đó lại là một cánh tay nhẹ nhàng vực bạn đứng lên. Lúc ấy bạn mới thực sự hiểu tình thương có giá trị đến nhường nào.

Từ ngàn xưa , người Việt ta đã có truyền thống quý báu : 

“tương thân tương ái”.

Vì thế mà những câu chuyện cảm động khiến ta phải xúc động trong cuộc sống và trong văn chương luôn bắt đầu từ tình thương. 

Tôi kể, bạn nghe về một bong hoa trên mảnh đất khô cần đầy sương gió mà vẫn thắm hương sắc: Sinh ra trên dải đất miền Trung đầy nắng bỏng và gió rát. Những con người nới đây thật lam lũ và nghèo khổ - TRẦN KIM HUỆ đã lớn lên bằng nghị lực và bằng tấm long thương cảm, sự đùm bọc của những người dan lao động tuy cuộc sống vất vả , nghèo nàn nhưng giàu tình yêu thương. Cô gái ấy mồ côi cha, mẹ từ một vụ tai nạn giao thong, cuộc sống của Huệ vẫn tiếp diễn trên chiếc xe lăn. Ngày ngày, trong những cơn cuồng phong dữ dội của miền Trung và biển cả, Huệ với chiếc giỏ vẫn mò cua , bắt ốc dọc bờ biển. Tối về, Huệ học dưới ngọn đèn dầu leo lét, vừa đói vừa mệt vì mỗi bữa ăn của Huệ chỉ là nửa gói mì tôm hay một chiếc bành rán không đáng bao nhiêu tiền. Nhìn hoàn cảnh đáng thương, đơn độc của Huệ, những người dan vô cùng thương cảm. Mỗi người đều góp một chút của cải với tấm lòng của mình để nuôi Huệ từng bữa cơm. Với cảnh đòi đau thương ấy , ai có ngờ. Trong sự đùm bọc, yêu thương và cả ý chí nghị lực phi thường của mình, Huệ đã thi đỗ ba trường ĐẠI HỌC… thật là một câu chuyện quá đỗi cảm động về tình người. 

Ấy là trong cuộc sống, còn trong văn học thì tình thương được thể hiện ra sao? Đó là Chí Phèo- con quỷ dữ của lang Vũ Đại, bị hoàn cảnh xô đẩy, sống giữa một xã hội đầy sự áp bức bất công, sự tàn nhẫn, lạnh lung của những người dân nơi ấy. Nhưng chỉ là một bát cháo hành được nấu dưới bàn tay Thị Nở-“người phụ nữ xấu đến ma chê, quỷ hờn” mà gia vị là tình yêu thương, là sự đồng cảm giữa những con người đau khổ, bị coi là cặn bã của mã hội. Thế mà đã đánh thức được tấm long lương thiện nơi Chí Phèo.Bát cháo hành được nấu bởi muôn vàn tình thương của Thị Nở đã cho Chí Phèo nhận ra xung quanh hắn còn có tiếng chim. Còn có ảnh sáng mặt trời,…

Qua những câu chuyện về tình thương, khiến nụ cười ta run lên trên bờ môi và ứa lệ dưới hàng mi. Ta thấy được tình thương như chất keo gắn kết những mảnh vỡ tâm hồn, vực dậy những con người lầm lỗi. Có lẽ tình thương là điều không thể thiếu trong mỗi trái tim con người, để trái tim xích lại gần nhau hơn.

Nếu cuộc sống không có tình thương thì tất cả sẽ ra sao? Khi ấy “Nơi lạnh nhất không phải là Bắc Cực Mà là nơi không có tình thương”.

Lúc đó, ánh nằng cũng tắt, tình người sẽ đóng băng, giá lanh. Mỗi người sẽ chỉ còn là một cái xác vô hồn, trái tim họ chứa đày những hờn căm, ghét bỏ,… Ngày trái đất không còn hơi ấm của tình thương sẽ là ngày nhân loại chìm trong bong tối, lạnh lẽo của giá băng. Cong người sẽ bị vùi dập trong số phận bất hạnh, dẫn đến cái chết về tinh thần, cũng có thể là cái chết về thể xác. Thật đau đớn khi: “Cái chết không phải là điều mát mát lớn nhất trong cuộc đời mà đáng sợ nhất là dể cho tâm hồn tần lụi ngay khi còn sống”.

Ai sinh ra sẽ sống cuộc đời ấy, số phận ấy, nhưng cần cái gì đó cho nhau thì đó là tình thương. Dù điều đó có thể chẳng giúp ích được gì nhiều nhưng con người trong cuộc sống vẫn rất cần sự liên kết, cảm thông, chia sẻ lẫn nhau để có thể sống đẹp trong cuộc đời. Những người có tình thương dù nhiều, dù ít rồi cũng sẽ trở thành hư vô:

Nhưng cái để lại trong cõi đời này chính là tấm long yêu thương cao cả.

Hay “Trước tài năng tôi cúi đầu, trước tấm long tôi quì gối”

Đối với cuộc sống và con người, tình thương thật có sức mạnh lớn lao. Nó xoay chuyển số phận con người. Nhưng lại chỉ là những hành đông, cử chỉ bé nhỏ. Tình yêu thương luôn gắn liền với sự vị tha và lòng nhân hậu. Cần tránh xa sự cám dỗ của những vụ lợi, toan tính đời thường. Hãy cho đi sự cảm thong, yêu thương, bạn sẽ nhận lại được một tấm lòng, cuộc sống sẽ tốt đẹp hơn biết bao nhiêu. Ngày nào ta còn sống, tức là ta còn có cơ hội để cảm nhận hạnh phúc của cuộc đời. Vì vậy, chúng ta hãy chia sẻ lòng tốt và lòng nhiệt tình đối với người khác. Một câu ngạn ngữ của Scotland nói rằng:'' Hãy sống thật hạnh phúc khi bạn còn đang sống - Bởi vì bạn chỉ có 1 lần sống duy nhất mà thôi!'' 

(Trịnh công Sơn )

Ăng-ghen nói: “hành trang quan trong nhất của con người là khiêm tốn và giản dị”. Câu nói rất đúng trong xã hội hiện nay. Nếu lòng chân thành giúp ta có một thế đứng vững chắc trong quan hệ giao tiếp thì tính giản dị giúp con người tránh xa những thất bại tầm thường, tính khiêm tốn cho ta những thành công trong cuộc sống. vậy bây giờ ta đặt câu hỏi:

Khiêm tốn là gì?

Lòng khiêm tốn cho những con người đứng đắn, biết nhìn xa. Người khiêm tốn là người nhã nhặn, không tính tự cao tự đại, hướng thiện, nêu cao óc học hỏi, không đề cao cá nhân với người khác....người khiêm tốn luôn cho mình là kém cõi cần phải học hỏi thêm.

Tại sao phải khiêm tốn?

Cuộc sống là một cuộc chiến, nếu chúng ta dừng lại với thành công của mình ở hiện tại tức là đã chấp nhận thất bại ở tương lai, ở lại quá khứ làm kẻ thua cuộc. con người có tài cán bao nhiêu đi chăng nữa thì cái khôn ngoan hiện hữu ấy cũng không thể được quả quyết là không ai hơn được. đương nhiên ta nhìn xuống thì có nhiều người kém cõi ta, nhưng nếu ta đem so sánh như vậy thì là điều vô lí vô cùng. Hãy nhìn lên phía trên kia kìa! Bạn là người tài giỏi ư? Tôi tin ngoài xã hội còn hàng vạn người hơn bạn. bạn là một doanh nhân thành đạt ư? Ngoài đời còn hành tá tỉ phú mà bạn không thể dếm nổi số thứ tự của mình đâu. Nếu trong lòng bạn muốn nuôi dưỡng một tư tưởng tuyệt đối hơn người thì không có lợi ích nào cho bạn ngoài cái “hạnh phúc” vô lí!

Trong khiêm tốn người ta tự cho mình là kém và cân học nữa, họ coi thành công như sự an ủi. các nhà bác học càng lớn càng thấy mình cần phải khiêm tốn là lẽ đương nhiên. Nhà vật lí học Niuton đã so sánh mình như một đứa trẻ dạo chơi trên bài biển may mắn nhặt được hòn sỏi đẹp và trước mắt là bể chân lí bao la. Ông còn nói: sở dĩ tôi nhìn xa là vì tôi ngồi trên vai người khổng lồ. Lê-nin có lời khuyên với thanh niên về cách nghĩ và hành động khiêm tốn: nếu tôi biết tôi biết ít tôi sẽ tìm cách để hiểu biết hơn, nhưng nếu anh tuyên bố là người cộng sản không cần biết điều cơ bản thì ở anh không có chút gì công sạn hết.Điều ta nên nhớ là Le-nin có tói 9000 sách của 15 thứ tiếng và 9 ngoại ngữ Anh,Pháp, Đức,...tính khiêm tốn không cho phép mình nghĩ ngơi trên những thành công đã đạt được và còn nhiều minh chứng cho tính chất đó ví dụ như ở Anhxtanh, Sodrat, Alecxander,..

ở một khía cạnh nào đó, khiêm tốn phải đi đôi với gỉan dị. vậy giản dị là dị? Giản dị là cách sống hòa nhập, tự nhiên hóa cuộc sống, sống phù hợp với hoàn cảnh, không cầu kì xa hoa. Giản dị thể hiện ở nhiều khía cạnh: cách ăn nói cẩn thận, không khoa trương, lời nói đơn giản, ngắn gọn dễ hiểu, không quan trọng hóa vấn đề, xem xét vấn đề dưới cái nhìn khoa học...Tại sao phải giản dị? tại vì đó cách sống khoa học. Thử hỏi cái đích của cuộc sống có phải là chân thiện mĩ? Con người vứt bỏ phiền toái ở xã hội và từ trong tâm trí họ sống hòa nhập với thiên nhiên, thân thiện với mọi người. tính giản dị rất cần trong cuộc sống, nó giúp ta tiết kiệm thời gian, khiến mọi người xung quanh tôn trọng ta, ta trở thành người biết cách ứng xử, gấn gũi chan hòa với mọi người.

Bác Hồ cảu chúng ta là một mẫu mực về tính giản dị và cả khiêm tốn được cả thế giới công nhận. Bác là chủ tịch nước nhưng lại ở nhà sàn, trồng rau, đi dép cao su,.. trong chiến dịch việt-bắc Bác ở hang Pác Pó, dùng đá làm bàn, ăn chao bẹ rau măng, uống nước sông suối,..Bác nói chuyện thân mật cởi mở như gia đình. Gs.Ngô Bảo Châu người vừa nhận giải Field toán học ăn mặc cũng bình thường, nhà khá nhưng đi học bằng dép cao su. Ông ăn nói giản dị khi khao bạn bè thì nói : “chẳng mấy khi tao giàu hơn chúng mày”.Noí đến giản dị phải kể đến người Nhật, họ giàu có nhưng ra đường thì cho dù là quan chức hay học sinh, là doanh nhân hay trí thức cũng trang phục bình dị như nhau, căn nhà họ sống không trang trí bằng những món đồ công nghệ đắt giá, mà trái lại là những thứ mang dậm tính bản sắc dân tộc.

Vậy là ta đã định nghĩa được khiêm tốn và giản dị trong câu nói của Ăng-ghen. Hai đức tính này nếu dược phát huy tốt sẽ tạo nên những hiệu ứng dặc biệt. Nhưng thật buồn vì những giá trị này không được chú ý. Có người tự mãn với số vốn kiến thức sẵn có, có người học đến một học vị nào đó rồi cho là “công thành danh toại” không cần nghiên cứu nữa. có người giàu có và tự cho là đủ nên chỉ lo ăn chơi tiêu xài, không lo phát triển, đến khi trắng tay rồi mới hối hận. có hiện tượng tương tự là thói khiêm tốn giả tạo-là thói khiêm tốn quá mức hóa ra là thói tự cao tự đại, nấp dưới bóng dáng của khiêm tốn thật sự. những hiện tượng trên mau chóng xóa bỏ sự tồn tại của đức tính khiêm tốn. bên cạnh đó thói đua đòi xa xỉ, chi xài của cải thời gian vào việc vô bổ cũng thật sai lầm. ăn mặc lòe loẹt chi vậy? nó không tạo cho ta cái đẹp thâm chí làm trò “lố bịch” cho thiên hạ. “Mốt thời trang đã khiến ta mất dần cái tính giản dị, do đó phải ăn mặc cho phù hợp với hoàn cảnh.

Khiêm tốn giản dị chúng ta phải làm gì? Chúng ta phải biết đánh giá không thiên vị thực tài, không được coi thường thế hệ nhỏ tuổi, nêu cao ý thức học tập, phát triển không ngừng tư duy sáng tạo; sống cho phù hợp với hoàn cành và các giá trị chân-thiện-mĩ.

Nói tóm lại, chỉ có khiêm tốn chúng ta mới có thể tiến bộ, chỉ có giản dị chúng ta mới có thể hòa nhập tự nhiên. Ăng- ghen đã nói đúng. Khiêm tốn và giản dị là công cụ đắt lực phục vụ ta trên đường đời. Có khiêm tốn và giản dị cùng với lòng chân thành thành công tự nhiên sẽ đến với bạn.

Dàn ý phần thân bài: 

+ Phân tích tâm trạng của nhân vật Nhĩ trong những ngày cuối đời khi phát hiện ra bãi bồi bên kia sông, ngay trước của sổ nhà mình. 

Nhĩ trước đó từng đi khắp mọi nơi trên trái đất nhưng về cuối đời anh mắc bệnh trọng nằm liệt giường mọi hoạt động của anh đều phải nhờ vào người thân. Chính lúc này anh mới nhận ra vẻ đẹp của những cánh hoa bằng lăng, của mặt sông Hồng màu đỏ nhạt, một dải đất bồi dấp dính phù sa, của những sắc màu thân thuộc như da thịt, như hơi thở thân thuộc. Đó là những phát hiện vừa mới mẻ, vừa muộn màng gửi gắm tâm trạng của một con ngưười nặng trĩu những từng trải, đau thương: yêu quê hương nhưng một đời phải li hương, thường hờ hững và mắc vào những điều vòng vèo, chùng chình nên bây giờ cảm thấy tiếc nuối, xa xôi. Qua đó nhà văn Nguyễn Minh Châu muốn gửi đến mọi người một thông điệp: Cái đẹp thật gần gũi, cái đẹp nằm ngay trong những điều giản dị, tiêu sơ của cuộc đời mà mỗi người vì sự thờ ơ có thể lãng quên.

+ Khẳng định cái đẹp nằm trong những điều giản dị, gần gũi: cái đẹp trong lời ăn tiếng nói, trong trang phục giản dị hợp người hợp cảnh, trong gia đình với ngôi nhà sạch sẽ gọn gàng, trong cách trang trí nhẹ nhàng thanh thoát không một chút cầu kì, phô trương; cái đẹp trong một buổi sớm mai trên con đường quen thuộc từ nhà đến trường, trong những bông hoa dại ven đường mong manh bé nhỏ; cái đẹp trong những cử chỉ thân mật gắn bó giữa bạn bè… 

+ Con người cần phải tự ý thức để nhận ra và trân trọng những giá trị và vẻ đẹp bình dị, đích thực của cuộc sống. Trước hết mỗi người phải biết yêu cái đẹp, trân trọng và nâng niu vẻ đẹp trong cuộc đời. Mỗi người phải biết tạo ra cái đẹp cho mình và cho mọi người để tô điểm cho cái đẹp của cuộc sống quanh ta. Có thể liên hệ tới những câu nói “Ăn cho mình mặc cho người” hoặc “Không có người phụ nữ náo xấu, chỉ có những người phụ nữ không biết làm đẹp mà thôi”.

+ Phê phán những quan niệm sai lầm về cái đẹp của nhiều người trong cuộc sống hiện nay: đẹp là phải ăn mặc sành điệu, đúng mốt hợp thời trang, đẹp là phải sống trong ngôi nhà cao tầng trang trí cầu kì sang trọng trong khi chủ nhân của những trang phục, ngôi nhà đó sống chưa đẹp; đẹp là phải đi đến những nơi xa lạ, những nơi có danh lam thắng cảnh trong khi người khách du lịch ấy chưa nhận thức đúng đắn về việc giữ gìn môi trường xung quanh, xem thường những nơi từng gắn bó, thân quen từ trước…

+ Từ đó biết làm đẹp cho mình một cách phù hợp, làm đẹp cho quê hương, cho cuộc đời chung, biết trân trọng những giá trị đích thực, giản dị và bền vững của cuộc đời. Liên hệ đến ý thơ của tác giảTố Hữu: 

“Còn gì đẹp trên đời hơn thế.

Người với người sống để yêu nhau.”

Yêu thương, đoàn kết, giúp đỡ nhau trong cuộc sống cũng là một cách sống đẹp.

(Sưu tầm)

Dàn bài: 

1.Mở bài. 

- Những người có trình độ học vấn cao thường đạt được những thành công trong cuộc đời và sự nghiệp. Chúng ta ngưỡng mộ tài năng của họ nhưng không mấy ai nghĩ rằng họ đã phải trải qua bao gian khổ trong học tập, trong nghiên cứu khoa học… 

- Ngạn ngữ Hi Lạp có câu: Học vấn có những chùm rễ đắng cay nhưng hoa quả lại ngọt ngào. 

2. Thân bài. 

* Ý nghĩa câu ngạn ngữ. 

- Học vấn thường được hiểu là trình độ hiểu biết của mỗi người. 

- Con đường học tập để có được học vấn đầy khó khăn, gian khổ (những chùm rễ đắng cay). 

- Học vấn mang lại niềm vui, hạnh phúc và lợi ích to lớn cho con người (hoa quả ngọt ngào). 

- Phải nhìn thấy cả hai mặt của vấn đề và cần xác định rõ, chỉ có không ngại khó, không ngại khổ, con người mới có thể thành công trong học tập. 

* Khẳng định chân lí trong câu ngạn ngữ. 

- Có học vấn, con người mới có điều kiện làm chủ bản thân, gia đình và xã hội. Trên cơ sở đó, đời sống vật chất và tinh thần mới được nâng cao. 

- Muốn có học vấn cao, phải nỗ lực học tập. Học tập là quá trình chiếm lĩnh tri thức, là nghiên cứu, phát minh… Lao động trí óc rất vất vả, phải lao tâm khổ trí. 

- Trong thực tế học tập và nghiên cứu, chúng ta thường gặp những vấn đề phức tạp, đòi hỏi phải dồn hết tâm huyết, sức lực để tìm hiểu, khám phá và giải quyết. Cần có thái độ kiên trì, vượt khó, thắng không kiêu, bại không nản. 

- Quá trình học tập sẽ gặp nhiều khó khăn, thử thách. Nhiều người phải vừa lao động kiếm sống, vừa học tập. 

- Tấm gương tiêu biểu vượt khó trong học tập là Bác Hồ. Lúc còn trẻ, Bác phải làm phụ bếp dưới tàu biển, trong khách sạn, làm công nhân khuân vác ngoài bến cảng, quét tuyết ở công viên, làm thợ ảnh, làm báo … Tuy phải làm rất nhiều nghề vất vả để hoạt động cách mạng, nhưng Bác vẫn chuyên cần học tập nên đã đạt đến trình độ học vấn cao. 

(- Lấy dẫn chứng trong học tập và rèn luyện của bản thân, của những người xung quanh, đương thời hoặc trong lịch sử để làm sáng tỏ thêm chân lí trong câu ngạn ngữ trên.)

* Mở rộng vấn đề.

- Không nên quan niệm học vấn chỉ là sự hiểu biết về mặt kiến thức. Học vấn bao gồm cả việc rèn luyện tư tưởng, tình cảm, đạo đức, nhân cách cao quí. 

- Để đạt được những điều đó, mỗi người cần cố gắng không ngừng. từ bỏ một thói xấu hoặc làm một việc tốt cũng là vượt qua khó khăn, thử thách. 

- Không phải khi nào cay đắng cũng đến trước, ngọt ngào đến sau. Thực ra, trong học tập vừa có nỗi khổ vừa có niềm vui. Khi đã ham học thì sự say mê làm vơi đi mệt nhọc, kết quả học tập sẽ rất khả quan. 

3. Kết bài. 

- Ai cũng muốn hái những hoa quả ngọt ngào trên cây học vấn. Nhưng nó chỉ dành cho những người chấp nhận những chùm rễ đắng cay. 

- Thế hệ trẻ ngày nay muốn trở thành người có học vấn, muốn chiếm lĩnh được đỉnh cao khoa học thì phải tự trang bị cho mình tinh thần dũng cảm của người chiến sĩ, sẵn sàng vượt qua mọi khó khăn, trở ngại trên con đường học tập. 

BÀI LÀM

Để sống được trên đời là một điều khó. Nhưng sống làm sao cho cuộc đời có ý nghĩa thì lại là một chặng đường dài và gian nan hơn. Con người ta ai cũng muốn được ấm no, hạnh phúc. Vì vậy, đa số họ luôn coi vật chất là thứ rất quan trọng và không thể thiếu. Đánh mất bản thân vào những cuộc tranh quyền hưởng lợi. Dần dần nó khiến họ quên đi cái thật sự quý giá nhất là gì. Một bàn cân giữa “ vật chất’ và “ tâm hồn” từ đó mà hình thành.

Vật chất là những thứ của cải do chính con người làm ra.. Nếu ta nghèo về vật chất, ta cố gắng làm lụng, ta cố gắng hơn những người khác thì đến một lúc nào đó ta sẽ vượt qua, dù không giàu có nhưng cũng không còn nghèo nữa. Nghèo vật chất, có khi chỉ cần vài năm hoặc hơn một chút nữa, ta có thể trở nên ổn định. Thế nhưng tâm hồn đã nghèo nàn, khô cằn như một thân cây khô thì khó mà làm nó sống lại. Thêm nữa, một khi ta cố gắng, sẽ có nhiều người giúp đỡ ta, nhiều khi sự giúp đỡ đó không là của cải vật chất, nhưng giúp ta thêm nghị lực để vượt qua. Tuy nhiên, sức hấp dẫn của vật chất quá lớn nên có không ít người đã hi sinh vì nó. Còn tâm hồn lại là “ của cải tinh thần” là cái phải trau dồi, vun đắp, nhận xét để rút ra những bài học kinh nghiệm làm phong phú thêm đời sống tinh thần cho bản thân. Ngoài ra, ta còn phải biết yêu thương, phải biết cho và nhận những giá trị tinh thần. Một khi “ tâm hồn” đã nghèo nàn thì không còn phương cứu chữa, vì người nghèo nàn về tâm hồn chỉ biết đến bản thân họ. Khi thành công thì tự phụ, cho ta là hơn hết tất thảy mọi người khác, coi những người khác là tầm thường , là vô dụng. Người nghèo thiếu gì nhất ? Là tiền! Thiếu tiền đã mang những nỗi khổ khôn cùng cho người nghèo.

Tuy nhiên, quá chú ý đến tiền thì dễ coi thường những thứ không thuộc về tiền, kết quả người nghèo nhận được ít mà mất đi rất nhiều. Không có tiền thì không có hành động to tát, chỉ có thể là những dằn vặt về cơm áo gạo tiền. Ở trong tầng lớp thấp của xã hội thì khó nhìn xa trông rộng, thế là người nghèo thường để lỡ mất cơ hội, cả đời đều sẽ chỉ ngước nhìn người khác, ngưỡng mộ sự nghiệp của người khác. Không còn cách nào khác, chỉ có người nghèo tự mình hiểu rằng thiếu tiền thì không có nền móng của sự nghiệp, thiếu tiền thì không có được điều kiện học tập, giáo dục tốt nhất, thiếu tiền ảnh hưởng tới trạng thái tâm lí; thiếu tiền sẽ là phần bi kịch của cuộc đời. Tại sao ư? Tại vì tiền đâu cho con tới trường; tiền đâu mua quà cho con; tiền đâu chăm sóc sức khỏe mỗi khi mẹ cha trái gió trở trời…? Nó sẽ trở thành câu hỏi thống thiết làm dằn vặt những con người sống trong nghèo khó. Thế nhưng, vẫn không đáng sợ bằng một tâm hồn đã chết vì chẳng còn yêu thương. Tâm hồn đã khô cằn sẽ làm ảnh hưởng tới toàn bộ con đường phía trước. Thiếu tiền có thể dẫn đến thiếu lí trí, điều đó có thể dẫn họ đi tới những hành động thiếu suy nghĩ, trở thành những phần tử xấu của xã hội. họ dễ mắc những sai lầm như cướp giật, giết người… những hành vi trái pháp luật. Còn đối với những người giàu có, họ lại càng muốn mình trở nên giàu hơn, coi thường những tầng lớp thấp kém trong xã hội, luôn nhìn họ với một ánh mắt lạnh lung, vô cảm. Để đạt được mục đích đó đã có không ít người làm những việc bất hợp pháp. Kết quả là ảnh hưởng to lớn tới người xung quanh hoặc có thể mất đi tất cả những gì đang có.

Ít hai hiểu được một người giàu có thật sự là thế nào? Đó là một người nhiều tiền, nhiều của cải, địa vị cao sang, có kẻ hầu người hạ. Tất cả đều không phải. Một người giàu có thật sự là một người có tâm hồn cao đẹp, biết đặt tình thương lên hàng đầu, cho đi mà không mong nhận lại. Làm gì cũng nghĩ đến lợi ích chung, luôn xem xét lại những thất bại trong công việc để từ đó rút ra kinh nghiệm cho bản thân. Có thể về mặt vật chất họ không có gì nhiều, nhưng ngược lại họ sống vui vẻ bên bạn bè và người thân. Tâm hồn họ không bị vấy bẩn bởi điều gì và không có gì phải lo sợ. Đối với riêng tôi, vật chất luôn có một sức hút, tôi luôn khao khát trở thành một người giàu có. Tôi đã sống nhiều năm trong cái lớp ngoài hào nhoáng của những điều hư ảo đó và không biết cái thật sự tôi cần là gì? Nhưng cuối cùng tôi đã nhận ra rằng, tất cả những thứ vật chất đó vốn chỉ là phù du không hơn không kém. Và tôi vui mừng vì tôi chưa đánh đổi tâm hồn mình cho những thứ phù phiếm ấy.

Cuộc sống vốn không bao giờ có điều gì hoàn thiện cả vì vậy bàn cân giữa “ vật chất” và “tâm hồn” luôn luôn chênh lệch nhau dù ít hay nhiều. Nhưng sống làm sao để luôn ngẩng cao đầu mới gọi là sống, sống làm sao để khi “ ra đi” những người xung quanh phải tiếc thương thì mới không uổng một đời người. Ranh giới giữa “ tâm hồn” và “ vật chất” do chính chúng ta đặt ra, vì vậy theo thời gian hãy cố gắng hoàn thiện nó ngày một tốt hơn!