Gợi ý:
1. Giới thiệu Lưu Quang Vũ và vở kịch Hồn Trương Ba, da hàng thịt
2. Phân tích hoàn cảnh trớ trêu của nhân vật Hồn Trương Ba
a) Sau mấy tháng sống trong tình trạng "bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo", nhân vật Hồn Trương Ba trở nên xa lạ đối với những bạn bè, người thân trong gia đình và tự chán chính mình.
- Hồn Trương Ba cảm thấy không thể sống như thế này mãi. Hồn muốn tách ra khỏi thân xác kềnh càng, thô lỗ.
- Cuộc đối thoại giữa Hồn và Xác với sự giễu cợt, tự đắc của Xác khiến Hồn càng khổ đau, cảm thấy bế tắc.
b) Từ khi hồn phải trú ngụ trong thân xác anh hàng thịt để sống, nhân vật Hồn Trương Ba có những thay đổi ngày càng rõ rệt.
- Chứng kiến và phải chịu đựng những thay đổi này, trước hết là những người thân trong gia đình, bạn bè. Họ xót xa nhận thấy:
+ Hồn Trương Ba bây giờ đâu còn là người làm vườn chăm chỉ, hết lòng thương vợ con như trước nữa. Ông cũng chẳng quan tâm gì đến chuyện của bà con hàng xóm.
+ Hồn Trương Ba bây giờ vụng về, thô lỗ, phũ phàng chứ không còn khéo léo, nhẹ nhàng khi chăm sóc cây cối, khi chữa diều như trước nữa.
+ Ngay cả những người biết thương cảm cho tình cảnh của Hồn Trương Ba (chị con dâu) giờ cũng xót xa, ngỡ ngàng bởi không được thấy hình ảnh con người "hiền hậu, vui vẻ tốt lành như thầy của chúng con xưa kia nữa".
c) Thái độ, cư xử của những người thân trong gia đình (người vợ, đứa cháu và nhất là chị con dâu mà Trương Ba hằng thương yêu, tin cậy) khiến nhân vật Hồn Trương Ba càng đau khổ, tuyệt vọng để đi đến quyết định giải thoát.
Quyết định dứt khoát của Hồn Trương Ba thể hiện qua chi tiết nhân vật độc thoại nội tâm, quyết không chịu khuất phục thân xác và tự đánh mất mình, sau đó lấy nén hương châm lửa thắp lên để gọi tiên Đế Thích. Bước ngoặt này chuẩn bị cho việc giải quyết xung đột kịch về sau.