Hướng dẫn cách làm bài văn NLXH

I. Phân biệt NLVH và NLXH
1. NLVH
- Là bàn về các vấn đề văn học
- Nội dung nghị luận có sẵn
- Thuận lợi cho hs khi làm bài
- Dễ gây hứng thú
2. NLXH
- Bàn về vấn đề xã hội
- Nội dung NL không có sẵn, chỉ có đề tài
- Khô khan, khó viết
- Chưa được làm quen nhiều
3. Mối quan hệ
- Làm tốt NLVH sẽ tiền đề biết cách nghị luận các vấn đề XH
- Ngược lại hiểu biết XH sẽ giúp NL văn học sấu sắc hơn.
II. Cá dạng đề NLXN và cách làm
* Các dạng đề: Có 3 dạng
1. NL về một tư tưởng đạo lí
- Đây là dạng phổ biến
- Dạng này thường lấy những câu danh ngôn nổi tiếng bàn về tư tưởng, đạo lí, lối sống. Chẳng hạn như các câu ca dao, câu tục ngữ, câu nói của lãnh tụ, nhà văn, nhà khoa học, nhà hiền triết...
 - Thường không phải là những tư tưởng quá cao siêu mà chỉ là những tư tưởng, đạo lí gần gũi với cs của thanh niên, học sinh, là những khía cạnh tư tưởng đạo đức gắn liền với cs hang ngày như tình cảm quê hương, gia đình, bạn bè, ý thức tránh nhiệm, tinh thần học tập..Những vấn đề này có thể đặt ra trực tiếp hoạc gợi mở qua một câu danh ngôn. Tuy nhiên nó phải có ý nghĩa khái quát và độ sâu sắc nhất định
Ví du:
“Ngọc không dũa không thành đồ vật. Người không học không biết rõ đạo”
- “Chỉ có tiền tài, địa vị mới có hạnh phúc”
- “Nơi lạnh nhất không phải là bắc cực mà là nơi thiếu tình thương”. V..v.v
2. Nghị luận về một hiện tượng đời sống
- Khác với dạng một là bàn về một vấn đề tương đối trừu tượng, dạng thứ 2 này bàn về một vấn đề cụ thể, có thật trong sống.
- Đó có thể là hiện tượng tích cực, có thể là tiêu cự, lại có thể là hiện tượng vừa có mặt tích cự và mặt hạn chế, tiêu cực.
- Dạng đề này đòi hỏi người viết phải thể hiện được lập luận chủ kiến của mình. Bằng phân tích và lập luận để ngợi ca, khẳng định cái đẹp cái tốt và lên án, vạch trần cái xấu xa, tội ác...
Ví dụ:
1. Có thể chung sống vớ HIV?/AIDS được không?
2. Cuộc sống sẽ ra sao nếu nguồn nước sạch ngày càng vơi cạn
3. Trình bày suy nghĩ về tinh thần trách nhiệm và thói vô trách nhiệm...
3. Nghị luận về một vấn đề xã hội đặt ra trong tác phẩm văn học (giành riêng cho học sinh chương trình Nâng cao)
- Đây là dạng đề tổng hợp, đòi hỏi người viết phải có kiến thức ở cả hai mảng văn học và đời sống cũng đòi hỏi cả kỉ năng phân tích văn học và kỹ năng phân tích, đánh giá các vấn đề xã hội.
- Đề thường yêu cầu học sinh bàn bạc rộng ra một vấn đề xã hội giàu ý nghĩa nào đó có trong một tác phẩm văn học. Tác phẩm văn học đó có thể được học trong chương trình hoạt có thể rút ra từ một câu chuyện chưa được học (thường là những truyện ngắn gọn, giàu ý nghĩa)
Ví dụ:
1. Bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu và bài học: sống cần có nghĩa, có tình thủy chung trọng vẹn.
2.Từ truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu, hãy bàn về số phận trớ trêu của người phụ nữ (trong đó có nạn bạo hành phụ nữ) và đề xuất những giải pháp cho vấn đề đó.
3. Suy nghĩ của anh chị về truyện ngụ ngôn “Đẽo cầy giữa đường”...

III. Cách làm bài
1.     Nghị luận về tư tưởng đạo lí
- Phải xem xét từ nhiều góc độ bằng cách đặt ra và trả lời những câu hỏi
* Dàn ý:
a. Mở bài
- Giới thiệu vấn đề
+ Có thể giới thiệu trực tiếp và gián tiếp
+ Làm rõ trọng tâm của vấn đề
b. Thân bài
* Giải thích các khái niệm (từ ngữ) => cụ thể hóa đối tượng
- Giải thích từ, cụm từ
- Giải thích toàn bộ vấn đề
* Phân tích lí giải vấn đề
- Xem xét tất cả các phương diện của vấn đề
- Đặt ra các câu hỏi xoay quanh vấn đề và trả lời các câu hỏi đó
VD:
-    Tại sao lại nói thế?
-    Điều đó được thể hiện ntn trong cs?
-    Con người cần làm gì để thực hiện điều đó?
* Bình luận đánh giá
- Đúng hay sai
- Toàn diện hay chưa toàn diện
- Có ý nghĩa ntn đối với đời sống con người
* Liên hệ mở rộng
 -Từ vấn đề đó => vấn đề khác
c. Kết bài
- Rút ra bài học kinh nghiệm cho bản thân

2. Nghị luận hiện tượng, sự kiện trong đời sống xã hội.

* Dàn ý:
a.. Mở bài
- Giới thiệu vấn đề, thực trạng, hiện tượng
- Nêu  lên được tính cấp thiết của vấn đề cần nghị luận.
b. Thân bài
* Giải thích khái niệm (nếu cần)
* Thực trạng, biểu hiện
- Quá khứ, hiện tại
- Thành thị/nông thông
...
* Nguyên nhân dẫn đến thực trạng
- Khách quan/chủ quan
- Trực tiếp/ gián tiếp
- Bên trong/ bên ngoài

* Tác động, hậu quả
- Đánh giá
- Trước mắt/ lâu dài
- Cá nhân/ xã hội
* Biện pháp khắc phục hoặc...
- Tạm thời/lâu dài
- Chính/ phụ
c. Kết bài
- Nêu suy nghĩ về vấn đề đã nghị luận và bài học cho bản thân.
3. Nghị luận về vấn đề xã hội đặt ra trong tác phẩm văn học
a. Mở bài
- Giới thiệu khái quát về tác phẩm
- Giới thiệu vấn đề đặt ra trong tác phẩm
b. Thân bài
* Khái quát nội dung vấn đề trong tác phẩm
- Ngắn gọn
* Bàn về vấn đề đó trong đời sống xã hội
- Biểu hiện
- Nguyên nhân
- Tác động
- Biện pháp khắc phục
c. Kết bài


Thẻ

Lượt xem

1345
Chat chit và chém gió
  • theoofman1093: n 5/8/2020 9:25:18 PM
  • theoofman1093: o 5/8/2020 9:25:19 PM
  • theoofman1093: p 5/8/2020 9:25:20 PM
  • theoofman1093: r 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: t 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: q 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: u 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: s 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: v 5/8/2020 9:25:25 PM
  • theoofman1093: ư 5/8/2020 9:25:27 PM
  • theoofman1093: y 5/8/2020 9:25:27 PM
  • theoofman1093: z 5/8/2020 9:25:29 PM
  • theoofman1093: tui bây ngu như pò 5/8/2020 9:25:38 PM
  • theoofman1093: è 5/8/2020 9:47:51 PM
  • theoofman1093: sd 5/8/2020 9:47:51 PM
  • theoofman1093: f 5/8/2020 9:47:51 PM
  • theoofman1093: sd 5/8/2020 9:47:51 PM
  • theoofman1093: f 5/8/2020 9:47:52 PM
  • theoofman1093: sg 5/8/2020 9:47:52 PM
  • theoofman1093: s 5/8/2020 9:47:52 PM
  • theoofman1093: h 5/8/2020 9:47:52 PM
  • theoofman1093: s 5/8/2020 9:47:52 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:53 PM
  • theoofman1093: sdg 5/8/2020 9:47:53 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:53 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:53 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:53 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: gd 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:54 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:55 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:55 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:47:55 PM
  • theoofman1093: gd 5/8/2020 9:47:55 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:55 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:47:56 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:56 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:56 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:57 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:57 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:57 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:47:57 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:47:58 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:58 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:58 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:58 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:58 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:47:59 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:47:59 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:47:59 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:00 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:01 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:01 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:01 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:01 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:01 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:02 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:02 PM
  • theoofman1093: ggg 5/8/2020 9:48:02 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:48:03 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:03 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:03 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:03 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:03 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:04 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:04 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:04 PM
  • theoofman1093: g 5/8/2020 9:48:04 PM
  • theoofman1093: gg 5/8/2020 9:48:05 PM
  • theoofman1093: gd 5/8/2020 9:48:06 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:07 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:08 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:08 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:08 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:08 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:08 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:09 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:09 PM
  • theoofman1093: đ 5/8/2020 9:48:09 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:09 PM
  • theoofman1093: d 5/8/2020 9:48:09 PM
  • theoofman1093: đ 5/8/2020 9:48:10 PM
  • theoofman1093: dfgfg 5/8/2020 9:48:11 PM
  • vingoc: hi mn 11/13/2020 9:28:11 PM
  • vingoc: em mới vào ạ 11/13/2020 9:28:24 PM
  • vingoc: ở đây có ai lớp 7 ko ạ? 11/13/2020 9:29:13 PM
  • duolingo: 9 3/28/2021 11:19:10 AM
  • huongmaixm01: văn lớp 9 7/2/2021 11:26:56 AM
  • minhmama357: hi 8/13/2021 4:22:39 PM
  • minhmama357: 3 8/13/2021 4:22:50 PM
  • minhmama357: 3 8/13/2021 4:22:50 PM
  • minhmama357: 3 8/13/2021 4:22:50 PM
Đăng nhập để chém gió cùng mọi người
  • Đỗ Quang Chính
  • nguyenphuc423
  • Xusint
  • babylove_yourfriend_1996
  • watashitipho
  • thienthan_forever123
  • dangkhuong83
  • matanh_31121994
  • hatxihoiolala2000
  • thienhaxanh9898
  • quangtung237
  • vi_meo_2000
  • quybalamcam
  • milk_cake98
  • Phạm Anh Tuấn
  • ductoan933
  • nhile123456
  • tieuanngan
  • hoathuytien287_yt
  • hoanghuy321974
  • heocon97_cute
  • woodknight22
  • phmtho68
  • tuanhieu1997
  • trinhminhduc1998
  • nguyenducthien0197
  • babyhe0vip
  • nguyentranganh26
  • Dân Nguyễn
  • giapvancanhlls
  • Love_Chishikitori
  • sweetmilk1412
  • truongtram841
  • buiphuongok
  • judy
  • parkji99999
  • tranthiquyngoc96
  • thanhhai.dh.91
  • ckipcoi25
  • pupupun96
  • chjpchjp_xink_kut3
  • taolan96
  • sanghd099
  • phuongthanh320
  • trunghieu767
  • traitimbagza
  • lamtranghi
  • huongduong2603
  • ngondoisank
  • phuongsmile319
  • pelinh_ngocnghech_kute
  • thuylinhldb.1997
  • janiafwfg
  • huyhieu10.11.1999
  • quynhpro12351
  • pethanh01101999
  • mikako303
  • Thiên Trần
  • thuydung27689
  • oanhkaly.a9.
  • phuonganhuh
  • Vũ Lệ Quyên
  • kudo_ran19
  • phamnhung0007
  • Confusion
  • vuhoainam1412
  • Yêu Tatoo
  • oanhsu
  • Thanhtuyen
  • Duy
  • Lê Giang
  • nhan7385
  • Trần Lan Trang
  • kwonleaderkid1412
  • Đức Vỹ
  • Mình rất yêu Toán
  • Linh Lê Thùy
  • tuanhuong
  • trantrinh8a1
  • nthuthao1010
  • ngaandely
  • nguyennhung9904
  • duolingo
  • duolingo